Joop

Het is weer zover: ambtenaren willen bij je tijdlijn

  •  
29-06-2021
  •  
leestijd 6 minuten
  •  
Kamer heeft notaoverleg over tijdelijke wet maatregelen covid-19

© Pieter-Jaap Aalbersberg (NCTV) en Minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid (CDA / ANP, Bart Maat

Het Ministerie van Justitie en Veiligheid heeft een nieuw wetsvoorstel over jouw online vrijheid, en je hebt nog een dag om te reageren
Je hoort op het moment overal dat we in Nederland terugkeren naar ‘normaal’. Als we om ons heen kijken lijkt dat best te kloppen. We zitten weer op terrassen alsof corona al is uitgeroeid, veel mensen doen heel boos over homohaat nu het weer buiten Nederland gebeurt, en de Tweede Kamer had laatst zelfs weer meer bonje met Wilders dan met Baudet. Oh ja, en kabinet Rutte III probeert er weer stilletjes een wet door te drukken die ons recht op privacy flink kan schenden door burgers op grote schaal te bespioneren met alle gevolgen van dien. Ahh, nog een stroopwafel erbij en dat Hollandse gevoel is weer compleet.
Oké, even zonder cynisme, wat is er aan de hand? Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft een nieuw wetsvoorstel : de ‘Wet verwerking persoonsgegevens coördinatie en analyse terrorismebestrijding en nationale veiligheid’. Erg versimpeld geeft deze wet de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) de mogelijkheid om op brede schaal onschuldige Nederlandse burgers online te volgen en te bespioneren. Uit onvrede over de wet en de manier waarop deze wordt behandeld hebben Amnesty International, Bits of Freedom, Open State Foundation, Vrijschrift en Waag een gezamenlijk statement gemaakt.
Dit wetsvoorstel is namelijk niet onomstreden. Niet alleen is dit niet de eerste keer dat de overheid zoiets probeert (Sleepwet iemand?), maar dit wetsvoorstel komt nog geen drie maanden nadat NRC rapporteerde dat de NCTV op grote schaal haar boekje te buiten ging en de privacy van vele Nederlandse burgers schond. NRC: ‘[De NCTV] heeft in strijd met de wet jarenlang privacygevoelige informatie over burgers verzameld en verspreid. Ook volgen medewerkers met nepaccounts op sociale media in het geheim honderden politieke campagneleiders, religieuze voormannen en linkse en rechtse activisten.’
NCTV is dus flink over de grens gegaan. Is deze wet dan misschien bedoeld om heldere kaders te stellen om te voorkomen dat dit kan blijven gebeuren? Nou, nee. Sterker nog, hij lijkt vooral bedoeld te zijn om de illegale acties van de NCTV te legaliseren. De wet lijkt zo breed en algemeen geformuleerd dat de NCTV na de invoering van de wet doodleuk op de oude manier verder kan gaan: zonder goede controle, zonder heldere grenzen en met bevoegdheden die eigenlijk helemaal niet bij de NCTV horen te liggen.
Kan ik dit alles met zekerheid zeggen? Nee, en dat brengt me gelijk bij het andere probleem van dit wetsvoorstel: de consultatieperiode. Of beter gezegd, het gebrek daaraan.
Consultatie Het wetsvoorstel is opengesteld voor consultatie. Dat betekent dat het voorstel wordt gepubliceerd op www.internetconsultatie.nl en dat burgers, bedrijven en organisaties hun mening erover mogen laten horen. De termijn die normaal geldt voor consultatie is vier weken. Dat staat gewoon vast: je kunt dit helder en simpel teruglezen op de website van de Rijksoverheid. Dit wetsvoorstel is op 23 juni online gezet. Wanneer is de deadline om te reageren? 30 juni. Ten tijde van publicatie: morgen.
In plaats van de vastgestelde vier weken aan te houden krijgen we in totaal slechts vijf werkdagen om te reageren. Als je dit leest heb je waarschijnlijk nog één dag. Vanzelfsprekend is vijf werkdagen niet genoeg tijd voor professionals en andere geïnteresseerden om het wetsvoorstel te lezen, te analyseren, een oordeel te vellen, deze uit te werken en die in te dienen. Ik ben geen jurist, dus het is lastig voor mij om het hele wetsvoorstel zelfstandig te beoordelen, maar zo krijg ik ook geen kans om me in te lezen in wat juristen en privacy experts er van vinden. Het gezamenlijke statement van Bits of Freedom e.a. zegt het het beste: ‘Een constructieve reactie [op het wetsvoorstel] kunnen we alleen geven na een grondige bestudering. Daarvoor zijn vijf werkdagen niet alleen niet genoeg, ze zijn een schoffering van de tegenmacht.’
Eerlijk is eerlijk, een ministerie is niet verplicht consultatie te vragen. Het ministerie had ook dit wetsvoorstel zonder consultatie direct naar de Kamer kunnen sturen. Maar met deze absurd korte termijn vraag ik me haast af waarom ze de moeite nog hebben genomen om wel consultatie te vragen. Vijf werkdagen is niet genoeg tijd voor organisaties om inhoudelijk te kunnen reageren, en dat weet het ministerie natuurlijk ook. Het lijkt haast alsof die consultatie puur voor de bühne is geopend, zodat demissionair minister Grapperhaus bij elke kritiek uit de Kamer terug kan vallen op ‘ja maar er was een consultatie en daar is geen bezwaar gemaakt!’. Tot zover met die nieuwe bestuurscultuur overigens.
Spionage Nu kun je zeggen dat dit één wet is, maar het valt in een patroon. Moeten we nog eens terugdenken aan de Wiv 2017, beter bekend als de Sleepwet? Die wet was ook bedoeld om overheidsinstanties meer bevoegdheden te geven om burgers te bespioneren, ook volgens de makers om terrorisme te bestrijden, en de overheid probeerde die er ook vlug en onopgemerkt doorheen te duwen. Toen heeft een actiegroep het gelukkig gezien en een actie voor een referendum opgezet (wat toen nog kon). Er kwam flink protest tegen de wet, met gegronde bezwaren – waaronder van experts – dat de wet te ver ging en niet goed zou functioneren. Het kabinet en de betrokken instanties (de AIVD en MIVD) wuifden die kritiek weg als paranoïde onzin, en hebben de wet na het referendum alsnog (met verwaarloosbare aanpassingen) doodleuk in- en uitgevoerd. En wat gebeurde er? De wet functioneerde niet goed, de AIVD en MIVD gingen aan de lopende band hun boekje te buiten, en de wet moest worden aangepast.
We moeten dit soort wetten en procedures serieus nemen. Laten we bovenal niet vergeten dat grootschalige dataverzameling en -analyse door de overheid zonder heldere kaders of controle al vaker tot grote problemen heeft geleid. De problemen bij de uitvoering van de sleepwet zijn een helder voorbeeld, maar denk ook aan bijvoorbeeld het toeslagenschandaal.
Bezwaar Dit wetsvoorstel en de behandeling ervan zijn een grote middelvinger naar ons recht op privacy en meningsuiting op internet, de zorgen die veel burgers na de stapels met blunders van de overheid hier terecht over hebben, en alle Nederlanders die met mooie praatjes over ‘nieuwe bestuursculturen’ aan het lijntje worden gehouden. Daarom dien ik op deze laatste dag voor de deadline wel mijn bezwaar in. Ik dien bezwaar in tegen de schending van privacy en online vrijheid van meningsuiting die deze wet potentieel kan vormen, en tegen het feit dat de wet niet de volledige consultatieperiode van vier weken heeft gekregen, waardoor ik niet de tijd heb kunnen nemen om mij verder te verdiepen en mijn mening beter vorm te geven.
Hecht jij waarde aan je privacy en je vrijheid op internet? Maak dan ook bezwaar, en maak je zorgen kenbaar. Vind jij het belangrijk dat de overheid transparant en conform de wet handelt? Maak dan ook bezwaar, en benadruk dat de overheid zich aan haar eigen richtlijnen moet houden. Als genoeg mensen zich uitspreken kunnen we misschien zelfs een verlengde consultatieperiode van de vier weken krijgen, zoals het hoort.
Dit is één wet, maar het is een onderdeel van meerdere veel bredere patronen. Patronen tegen online privacy, tegen online vrijheid en tegen de openheid en transparantie die bij de overheid zou komen en zou moeten zijn. Die patronen kunnen alleen worden doorbroken als we als burgers laten weten dat we loze woorden en rechtenschending niet pikken. Dus dien een reactie in en laat van je horen. Je hebt tot 30 juni.
Lees het wetsvoorstel en dien een reactie in: https://www.internetconsultatie.nl/terrorismebestrijding

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (30)

Bert de Vries
Bert de Vries8 jul. 2021 - 9:10

Als Rutte nog 10 jaar aan de macht blijft hebben hij en zijn consorten (CDA, D66 en PvdA) een totalitaire staat gebouwd. De fundamenten ervan zijn door de genoemde partijen gelegd en zo stevig dat ze niet meer kunnen worden weggehaald. Het klinkt overdreven, maar moet glashelder zijn voor iedereen die naar de feiten kijkt.

Greendutch
Greendutch29 jun. 2021 - 21:22

groot verschil filmpjes metterdaad vs volkskrant de EO schijnt ook vergeetachtig te zijn wat betreft eigen deel aanhang, nl het orthodoxe deel, t.w. SGP aanhang

adriek
adriek29 jun. 2021 - 13:55

Een reactietijd van een week, in vakantietijd, op een complex en ingrijpend wetsvoorstel is een gebaar van minachting naar de burger. Alleen al om die reden moet de behandeling en daarmee de reactietijd minimaal drie maanden uitgesteld worden.

nomen nescio
nomen nescio29 jun. 2021 - 13:24

Laat me raden. VVD, D66, CDA zijn helemaal voor.

2 Reacties
Libertain
Libertain29 jun. 2021 - 13:46

@Nomen, Tuurlijk, omdat dit allang het praktijk is, maar moet wel nu wettelijk geregeld worden.

nomen nescio
nomen nescio29 jun. 2021 - 15:38

@Libertain En dat maakt het allemaal goed???

Bernie2
Bernie229 jun. 2021 - 12:38

Getekend met verklarende tekst..! De perverse gluuridioten.

1 Reactie
Jozias2
Jozias229 jun. 2021 - 12:46

Nino kanon?

Rutger Groot
Rutger Groot29 jun. 2021 - 12:32

Terrecht dat hier bezwaar tegen wordt gemaakt, maar iedereen met een Facebook account mag hierover niet zeuren, jullie hebben je privacy al weggegooid.

Break on through
Break on through29 jun. 2021 - 10:54

Zojuist bezwaar gemaakt. Middels een stukje tekst uit je eigen stuk. "Dit wetsvoorstel en de behandeling ervan zijn een grote middelvinger naar ons recht op privacy en meningsuiting op internet, de zorgen die veel burgers na de stapels met blunders van de overheid hier terecht over hebben, en alle Nederlanders die met mooie praatjes over ‘nieuwe bestuursculturen’ aan het lijntje worden gehouden. Daarom dien ik op deze laatste dag voor de deadline wel mijn bezwaar in. Ik dien bezwaar in tegen de schending van privacy en online vrijheid van meningsuiting die deze wet potentieel kan vormen, en tegen het feit dat de wet niet de volledige consultatieperiode van vier weken heeft gekregen, waardoor ik niet de tijd heb kunnen nemen om mij verder te verdiepen en mijn mening beter vorm te geven." Vind je niet erg he? :)

1 Reactie
gimli55
gimli5529 jun. 2021 - 11:15

Ik ook, met dezelfde tekst.

Richard Engels
Richard Engels29 jun. 2021 - 10:11

en ik maar denken dat dit kabinet demissionair is en geen controversieele wetgeving mag introduceren.

2 Reacties
Libertain
Libertain29 jun. 2021 - 13:44

@Richard, ("demissionair kabinet") daar heeft Mark Rutte geen actieve herinneringen aan.

Jozias2
Jozias229 jun. 2021 - 17:05

De ruimte de regering heeft is de ruimte die de regering krijgt van eerste en tweede kamer.

Krek
Krek29 jun. 2021 - 10:07

"Erg versimpeld geeft deze wet de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) de mogelijkheid om op brede schaal onschuldige Nederlandse burgers online te volgen en te bespioneren." Nou nee, dat wordt expliciet uitgesloten in artikel 3. "Ik ben geen jurist, dus het is lastig voor mij om het hele wetsvoorstel zelfstandig te beoordelen, (...)" Fijn dat je ons er even op wijst dat je er geen snars van snapt en ook geen gelegenheid hebt gehad om kennis van anderen op het wetsvoorstel los te laten. ** De schrijver heeft wél een punt waar hij stelt dat de tijd te kort is voor het grondig beoordelen van het wetsvoorstel en het formuleren van gerichte feedback. Ik neem hierbij maar even gemakshalve aan dat het door de schrijver gestelde tijdsbestek klopt. Wanneer de overheid ertoe over gaat om informatie in te winnen, dat hoort zij daartoe ook gelegenheid te geven. De rest van het artikel kan - waar het gaat over inhoud van het wetsvoorstel, op basis van het door de schrijver zelf gestelde gebrek aan inzicht en informatie - direct de prullenbak in.

Paul250371
Paul25037129 jun. 2021 - 10:00

Nederland. Totalitaire staat. Narco staat. En de hufters maar claimen dat "vrijheid" bij hen hoog in het vaandel staat en dat "overheidsbemoeienissen" zo klein mogelijk moet zijn. Behalve als het gaat om bespioneren van hun vijand, de Nederlandse Burgers. De Stasi zou er nog een puntje aan hebben kunnen zuigen. Rovers en smeerlappen.

Jozias2
Jozias229 jun. 2021 - 8:58

Volgens mij zijn er twee vraagstukken: 1. Passen de huidige activiteiten en werkwijze voldoende in het huidige wettelijke kader. Als dat onvoldoende duidelijk is zoals de nrc stelt is het natuurlijk prima om dat wettelijke kader wel te bieden zodat eventuele onduidelijkheid wordt weggenomen en in het ergste geval activiteiten zonder wettelijke basis een wettelijke basis krijgen. 2. Is het wenselijk dat deze activiteiten door de nctv worden uitgevoerd. Weegt de meerwaarde op tegen de nadelen. Dit is een politieke vraag waarbij het in een democratie zo werkt dat het parlement die vraag beantwoord. Overigens lees ik in het artikel dat de consultatie periode zou gelden tot 30 juli. Dat is niet morgen. Morgen is het zoals grapperhaus zou zeggen. Juno.

4 Reacties
Zakenpief
Zakenpief29 jun. 2021 - 11:46

@Jozias, Het is weldegelijk eind juno. https://www.internetconsultatie.nl/terrorismebestrijding

Jozias2
Jozias229 jun. 2021 - 14:36

@zakenpief In het artikel stond juli maar dat is inmiddels aangepast zie ik.

LaBou
LaBou 30 jun. 2021 - 4:45

"1. Passen de huidige activiteiten en werkwijze voldoende in het huidige wettelijke kader. Als dat onvoldoende duidelijk is zoals de nrc stelt is het natuurlijk prima om dat wettelijke kader wel te bieden zodat eventuele onduidelijkheid wordt weggenomen en in het ergste geval activiteiten zonder wettelijke basis een wettelijke basis krijgen." Als de spelregels niet voldoen om te kunnen uitvoeren wat je wilt uitvoeren dan pas je gewoon de spelregels in je voordeel aan. stel je voor dat je als uitvoerder zou moeten gaan nadenken of datgene wat je doet moreel wel door de beugel kan. Nee, dan liever "regels zijn regels".

Poeha2
Poeha230 jun. 2021 - 15:06

Lablablabou: het gaat niet om via regels niet de uitkomst te wijzigen. Het om het legaliteitsbeginsel. Dat beschouw je wellicht als een woord met veel letters. Maar houdt in dat het handelen een duidelijke wettelijke basis moet hebben en dat ook vastgelegd kan worden wat niet mag. Je vroeg overigens wat het verband was tussen giro555 en covid. Ik vroeg mij af of je dat al ziet?

FromValue
FromValue29 jun. 2021 - 8:54

Dit is een uitvloeisel van de gewenste "rubbertegel maatschappij". Als burger verwachten we 'absolute' veiligheid en de overheid dient dat te regelen. Dan grijpt die overheid alle middelen aan en hobbelen we als angstige schapen onze eigen distopie tegemoet.

1 Reactie
ton14024
ton1402429 jun. 2021 - 14:47

Onzin, dit is de wapenwedloop met China en Rusland.

Piet Helmons
Piet Helmons29 jun. 2021 - 8:52

Hakkepuf: je kan ook gewoon netjes opgeven dat je met je auto van de zaak naar de Efteling bent gereden. Heeft niemand een reden om je toeslag af te pakken.

X4
X429 jun. 2021 - 8:50

Ze noemen het terrorismebestrijding. Maar het gaat er gewoon om om kritische burgers en organisaties monddood te maken en te kunnen uitschakelen door vervolging, intimidatie en censuur. Het is gewoon de opmaat naar een totalitair systeem. Een soort neo-liberale dictatuur.

Hakkepuf
Hakkepuf29 jun. 2021 - 8:29

Ik blijf er bij. Alle camera's langs de weg en nu ook deze wet weer zijn er ten behoeve van de Belastingdienst. Alles wat er verder aan criminaliteit wordt opgelost is slechts bijvangst. Stel je voor dat je met je gezin een dagje naar de Efteling gaat. Je zet er een paar foto's van op Facebook. Je hebt een auto van de zaak met een strikte kilometeradministratie. De OCR software van Facebook registreert dat je naar de Efteling geweest bent en geeft die door aan het grote centrale systeem. Dit is gekoppeld met de sheet van de kilometerregistratie. Hé een kleine afwijking. Meteen gaat het vlaggetje 'fraudeur' aan. Je krijgt een paar weken later een volautomatische brief dat je al je toeslagen binnen 14 dagen terug moet gaan betalen. Je probeert een verklaring te vragen. Je krijgt geen antwoord. Welkom in de hel. Dit is 1984 optima forma. Je moet wel compleet gewetenloos zijn wil je helpen met het schrijven van deze software. Dit is ook de reden waarom ik om principiële redenen weiger voor de Overheid te werken.

4 Reacties
Mr Ed
Mr Ed29 jun. 2021 - 8:41

Fiscale voordelen voor het privé rijden van een auto van de zaak zijn sowieso onzinnig in tijden waarin de overheid autogebruik van anderen probeert te ontmoedigen. Prima dat daar strikt op wordt gehandhaafd, er is namelijk geen grijs gebied. Met de kinderen naar de efteling in je leaseauto, terwijl je aangeeft alleen zakelijk te rijden is gewoon fraude.

adriek
adriek29 jun. 2021 - 9:58

"Stel je voor dat je met je gezin een dagje naar de Efteling gaat. ... Je hebt een auto van de zaak met een strikte kilometeradministratie." Als je fraudeert met je kilometeradministratie loop je het risico gepakt te worden, heb je daar een probleem mee?

roqui
roqui29 jun. 2021 - 11:39

@Abel en @Eirda, in de reactie van @Hakkepuf staat niets over het niet opgeven van de privé gereden kilometers. Het gaat er juist om dat je tot fraudeur wordt bestempeld wanneer er een afwijking is. Dus je rijdt dagelijks min of meer hetzelfde aantal kilometers, Je gaat naar de Efteling en geeft dat keurig door en vervolgens markeert het systeem je automatisch als fraudeur want je zult wel vaker extra kilometers gemaakt hebben en dat niet doorgegeven. Dit dan ook nog eens in combinatie met draconische terugvordermaatregelen en omgekeerde bewijslast. Dat de overheid daar niets te goed voor is heeft ze in het verleden meermaals bewezen.

Mr Ed
Mr Ed29 jun. 2021 - 14:49

@roqui Zo werkt het niet, er wordt in het weekend gescand bij dierentuinen, pretparken en bouwmarkten en deze gegevens worden naast je opgegeven privekilometers gelegd. Er wordt niets geextrapoleerd. Je mag namelijk best een keer naar het pretpark met je zakelijke auto zonder bijtelling, zolang je per jaar maar binnen de 500 kilometer blijft en dit netjes opgeeft.