Logo Joop
De opiniesite van BNNVARA met actueel nieuws en uitgesproken meningen

Het beschermen van de fragiele democratie

  •  
22-01-2025
  •  
leestijd 2 minuten
  •  
1386 keer bekeken
  •  
proudboy

Wie woensdag de krant openslaat ziet twee ogenschijnlijk tegengestelde artikelen. In De VS heeft Trump op de eerste dag van zijn nieuwe termijn gratie verleend aan zo’n 1500 mensen die het Capitool bestormden. Hieronder bevinden zich mensen die tot 22 jaar gevangenisstraf opgelegd hadden gekregen. Trump rechtvaardigt zijn besluit omdat de gevangenen volgens hem slachtoffers zijn van politieke vervolging zijn. De Democraten noemt Trump: een gevaar voor de democratie. Het recht om tegen hen te demonstreren is daarmee in het belang van de democratie.

In Nederland ondertussen, is het de wens van de Tweede Kamer om het demonstratierecht in te perken. Met zoveel woorden staat het er niet maar het is op geen enkele andere manier samen te vatten. Hoewel de Tweede Kamer schijnt in te zien dat het volgens de grondwet niet mogelijk is demonstraties verder in te perken zouden zij toch graag extra maatregelen zien die precies dat doen. Het rapport van Amnesty Nederland uit 2022: Demonstratierecht onder druk, regels en praktijk in Nederland moeten beter, waarin niet geheel verassend uitgebreid wordt gereflecteerd op hoe het demonstratierecht zoals het nu ingezet en beperkt wordt al onder druk staat, schuift de Tweede Kamer voor het goede gemak even ter zijde.

Omdat uit de hand gelopen demonstraties steeds vaker voorkomen zou er een scherper onderscheid moeten worden gemaakt tussen vreedzame demonstraties en orde verstorende acties, zo staat er ook in het regeerprogramma. Nu zou ik zeggen dat een demonstratie in de kern een orde verstorende actie ìs. Wanneer er geen enkele orde verstoord wordt blijft de boodschap van een demonstratie natuurlijk geheel ongehoord. Hierin zijn gelukkig gradaties aan te brengen, zo zou ik zeggen dat het verkeer ophouden of zelfs schade maken aan voorwerpen van een totaal andere orde zijn dan geweld plegen tegen mensen. Zoals Trumps voorvechters van de democratie in de VS hebben gedaan.

Hoewel het inperken van het demonstratierecht en het vrijlaten van veroordeelden demonstranten lijnrecht tegenover elkaar lijken te staan is er een gemeenschappelijke deler: de demonstranten in Nederland waren tegen het beleid van de mensen die het graag ingeperkt zouden zien, de demonstranten in de VS waren voor het beleid van Trump. Van kritiek zijn beide partijen geen fan, van opgehitste medestanders wel.

Kortom, hoeveel de publieke orde, de veiligheid of vooral de alom geëerde democratie ook worden aangehaald als redenen aan beide kanten van de discussie, wat het meest opvalt is dat de partijen hun tegenstanders de mond willen snoeren en hun medestanders op vrije voeten laten. In beide gevallen wordt de democratie aangevallen door haar eigen leiders. Het is de vloek van een democratisch systeem om te allen tijde van binnenuit te kunnen worden opgeheven. De democratie is een fragiel gebeuren, het recht om te demonstreren een belangrijke factor om haar in stand te houden.

Delen:

Praat mee

Onze spelregels.

Omschrijving *

Typ hier je reactie...


0/1500 Tekens
Bedankt voor je reactie! De redactie controleert of je bericht voldoet aan de spelregels. Het kan even duren voordat het zichtbaar is.

Reacties (9)

Joop1961
Joop1961
23 jan. 2025 - 9:44

En dan heeft deze week jullie koning n Chinese delegatie op visite waarvan je eigenlijk de deur had moeten dichthouden.

Jullie koningshuis ondermijnd hiermee n stuk onze vrijheid en net als jaren geleden willem met dictator Poetin samen n biertje drinkt maakt ie dezelfde blunder nu opnieuw met china.

Wat dat betreft had maxima wel gelijk, haar man is niet alleen n beetje dom ook heel naïef .

Ondertussen laat Xi xi ping bootjes rondvaren die aan t saboteren zijn om zn vriend poetin te pleasen en doet willem A er alles aan om bij dat illustere gezelschap te horen.

Hij legt nederland te grabbel en het zou democratisch verboden moeten worden om saboteurs hier in nederland te ontvangen.

Als n nederlander in zn eigen land n hek bij schiphol vernield krijgt ie n boete en/of n celstraf maar ondertussen laat ongestraft jullie pruts koning hier Chinezen van onze belasting centen n buffet klaar zetten.

Ongelijkheid wordt hier wel duidelijk klote Nederland met je corrupte koningshuis.( Zie wijlen prins bernhard)

Frits Jansen
Frits Jansen
23 jan. 2025 - 7:33

Hierboven staat het misverstand treffend samengevat. De vrijheid van meningsuiting waarborgt de vrijheid om meningen te uiten, met name ook als die tegen het openbare gezag in gaan, maar niet om e orde te verstoren, en dat is juist precies wat fanatieke activisten willen, omdat ze denken dat ze anders niet gehoord worden. Ik denk dat er eerder een escalatie aan de orde is: zoveel demonstraties verstoren de openbare orde dat een vreedzame demonstratie niet meer opvalt.

Ik heb toch sterk de indruk dat die ordeverstorende demonstranten door Russische agenten worden aangestuurd.

Zorgen over het milieu kunnen nooit een reden zijn tot vernielzucht.

Joop Rood
Joop Rood
22 jan. 2025 - 19:21

te allen tijde?

==

Redactie: Dank, aangepast.

 (Bewerkt door redactie)
pahan
pahan
22 jan. 2025 - 19:11

De democratie bestaat bij de gratie van de rechtsstaat.

Als demonstranten hun zaak zo belangrijk beginnen te vinden dat ze de afspraken en aanzeggingen niet opvolgen, zagen ze daar het fundament onder vandaan. Dan ben je de redelijkheid voorbij en ik kan me voorstellen dat je dan in een andere categorie komt te vallen.

Waar je voor of tegen demonstreert is niet relevant. Nou ja, voor degenen die meedoen misschien, maar de wereld draait gewoon door ongeacht de zaak waar je dan voor of tegen bent. Waar ligt de grens?

2 Reacties
Zandb
Zandb23 jan. 2025 - 8:45

pahan

Slecht denkwerk.

Zo lang het overtreden van een wet niet leidt tot het veranderen van die wet, is er in feite niets meer aan de hand dan dat er sprake is van een handhavingskwestie.

NU zijn bepaalde vormen van demonstreren gewoon strafbaar. Dat is GEEN bedreiging van de democratie. Wanneer het recht om te demonstreren beperkt wordt, is dat WEL een bedreiging van de democratie.

Joop1961
Joop196123 jan. 2025 - 9:47

Wie bepaald de regels in dit spel wat democratie heet .

We hebben RECHT op demonstratie en zeker als t om milieu gaat dan mag je het opnemen voor moeder aarde !

Gentleman
Gentleman
22 jan. 2025 - 18:36

Het is niet de wens van de Tweede Kamer, het is de wens van de regeringspartijen.

Anna R. Chist
Anna R. Chist
22 jan. 2025 - 18:06

Jarenlang democratie uithollen in Europa en de VS heeft zo zijn prijs.

Pas als het te laat is beginnen mensen te mokken.

4 Reacties
Konings2
Konings222 jan. 2025 - 18:40

Salami-tactiek. Elke keer maar een klein beetje en telkens minder dan gedacht afsnijden, maar er werden toch echt wel plakjes afgesneden. En nu is de halve worst op. Mensen vonden het allemaal wel meevallen en we moesten niet zo hysterisch doen met z'n allen. Zelfs nu nog zie je er een hoop die zo denken, zogenaamd neutraal, ook hier. Het is ontmoedigend om te zien.

Frits Jansen
Frits Jansen22 jan. 2025 - 22:16

Stel je niet aan. Onze democratie werkt best nog wel, al is het populisme een serieuze bedreiging, want populisten liegen, en dan liefst over dingen die niet zo makkelijk te controleren zijn.

In Duitsland hebben ze na de Tweede Wereldoorlog een kiesdrempel van 5% ingevoerd en in Nederland kan het niet goed blijven gaan met 20 partijen (zoals ze ook in Duitsland hadden voordat de nazi's aan de macht kwamen

Anna R. Chist
Anna R. Chist23 jan. 2025 - 10:56

Beste heer Jansen.

Ze liegen allemaal.

Joop1961
Joop196123 jan. 2025 - 17:18

En t koningshuis gaat n dictator achtige chinese delegatie nog even hartelijk ontvangen, nou Willem hier sla je weer de plank mis net als dat biertje met poetin.

Je zet de deur open om onze vrijheid tzt beperken.

En die chinese lach tja wacht maar EU jullie zijn bijna van ons is de gedachte.

PVDB2
PVDB2
22 jan. 2025 - 18:00

Democratische verkiezingen zijn nogal de beste manier om tot volksvertegenwoordig te komen. Zolang op een ordelijke manier verlopen. Niet zoals stemmen gaan kopen zoals Musk deed, of dat via een algoritme er voor zorgt dat je soical media alleen maar rechtse retoriek krijgt. Beinvloeding. Van pathalogisch leugenaars en narcisten zoals Trump (de achterban gelooft alles). Dat de zon weer gaat schijnen. Dat er geen inflatie zou zijn zonder hem. Of geen oorlog. Total bs natuurlijk. Maar weet de achterban veel.

+

Van bananenrepublieken (hoe het volk zo dom mogelijk, verbied boeken, trek peerrevieuwde wetenschap in twijfel om je achterban en financiers hun verdienmodel te laten houden en vergroten) tot populisten die er gebruik van maken. Censuur, respressie, uitschakelen van de oppositie. Stemfraude. Van Rusland tot Belarus. Old school door extra stemmen uit te brengen. Of het zo moeilijk voor diegene die niet je achterban zijn (gerrymandering zoals in de VS). Of gewoon een coup plegen als je het leger achter je weten te krijgen.

+

Of oproepen tot bestorming van het Capitool (VS, Brazilie; een verkapte staatsgreep). Met oproep niet Trump adepten op te hangen. Of zoals Venezuela, waar de rechtmatig winnaar moest vluchten.

Je kan wel zeggen: hij/zij heeft de verkiezing gewonnen. Het gaat er om hoe. En niet jarenlang ontkennen dat je verloren hebt. Zoals Trump. Wiens tot lange celstraffen veroordeelde aanhanger nu vrijgelaten zijn. En daar was xrechts toch zo voor; langer, niet korter?

Gajes
Gajes
22 jan. 2025 - 17:36

Onze vrijheid van meningsuiting wordt aangevallen door vooral de VVD.

1 Reactie
Joop1961
Joop196123 jan. 2025 - 10:07

Klopt helemaal en dat blijkt uit meerdere kabinetten.

Dit is n soort manifest wat ze hanteren.

Halfmoon
Halfmoon
22 jan. 2025 - 17:31

Wij hebben gelukkig geen president die decreten kan uitvaardigen, en al helemaal mooi dat wij geen Trump hebben.

Gelukkig hebben wij wel een grondwet waarin het demonstratierecht verankerd is. En ook aan demonstraties kunnen grenzen worden gesteld, door een rechterlijke uitspraak. Net zoals bij VVMU overigens.

Dus onze democratie is helemaal niet fragiel: als je werkelijk een grondwetswijziging wil doorvoeren, moet je daarvoor een meerderheid krijgen in 1e en 2e kamer, plus nieuwe verkiezingen uitschrijven. Hoe meer democratisch wil je het hebben?

Die verandering in de grondwet tav demonstratierecht gaat er dus nooit komen.

2 Reacties
Anna R. Chist
Anna R. Chist22 jan. 2025 - 18:56

De bedrijven hebben teveel macht in ons land en veel dingen worden door de EU besloten. Verkiezingen zijn leugenfestijnen en niemand die dat maar raar vindt.

Er is maar een koers en dat is de neoliberale en geen partij mag daarvan afwijken.

Wij hebben helemaal geen democratie.

Frits Jansen
Frits Jansen23 jan. 2025 - 7:40

Er is al lang vastgesteld dat de lidstaten in de EU veel macht hebben, maar daar te weinig gebruik van maken. Anders dan ooit bedoeld is heeft de "Raad van Regeringsleiders" het voor het zeggen in Brussel. Maar electoraal is het helemaal niet interessant om invloed uit te oefenen in Brussel, want voor journalisten is Brussel veels te ver weg. Daardoor is Brussel de ideale plek voor het "witwassen" van beleid ("policy laundering").

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?

Meld je hieronder gratis aan voor Joop NL. Iedere donderdag een selectie opvallende nieuwsverhalen, opinies en cartoons in je mailbox.

BNNVARA LogoWij zijn voor