Een minderheidskabinet dat zijn eigen steun heeft weggejaagd

VVD, D66 en CDA kiezen voor een minderheidskabinet. Dat kan werken. Maar alleen als je respectvol omgaat met de partijen die je straks nodig hebt. En precies dát is tijdens deze formatie niet gebeurd.

De manier waarop Dilan Yesilgöz GroenLinks-PvdA wegzette als links radicale gekkies is niet alleen politiek onverstandig, maar bestuurlijk dom. Want diezelfde partij zal dit kabinet straks keer op keer nodig hebben om wetsvoorstellen door de Kamer te krijgen. Je kunt oppositie niet eerst delegitimeren en daarna om steun vragen.

Dat is geen leiderschap. Dat is framing boven verantwoordelijkheid.

Het contrast is wrang. Terwijl een uitgesproken eurosceptische partij als JA21 tot het laatste moment als rekenkundige optie boven de markt hing, werd een brede, pro-Europese middenpartij bij voorbaat uitgesloten. Principes bleken onderhandelbaar, zolang ze maar niet links waren.

Dit kabinet begint dus met een structureel probleem. Niet omdat het een minderheidskabinet is, maar omdat het relaties heeft beschadigd die nu cruciaal zijn. Besturen zonder meerderheid vraagt om nederigheid, diplomatie en vertrouwen. Wat we zagen, was spierballentaal en uitsluiting.

De rekening daarvan wordt niet later gepresenteerd. Die ligt vanaf dag één op tafel.

Een minderheidskabinet dat zijn eigen steun heeft weggezet, is geen experiment. Het is een waarschuwing.