Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Elke twee dagen wordt er een milieuactivist vermoord, al tien jaar lang

Meeste slachtoffers in armere landen en onder inheemse bevolking
Joop

Doorbreek patstelling Roma en overheid

  •  
20-12-2010
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
BNNVARA fallback image
Waarom zouden deze mensen hun cultuur niet mogen behouden? Als ze participeren en de rechtsstaat accepteren, wat is dan het probleem dat ze in een woonwagen willen wonen?
De situatie van Roma, Sinti en woonwagenbewoners in Nederland moet snel veranderen. Communicatie tussen hen en gemeenten verloopt moeizaam en er is veel wederzijds wantrouwen. Ook in andere Europese landen is dit het geval. Ik zet mij er in het Europees Parlement voor in om deze patstelling te doorbreken.
Een paar weken geleden werd ik gebeld door mijn secretaresse. Er stond een man op klompen met een camper voor het Europees Parlement in Brussel. Hij wilde niet weg voordat hij mij zou hebben gesproken. Ik was op dat moment in Straatsburg, maar beloofde hem snel te spreken.
Een paar dagen later ontving ik ‘Klompen Jan’ alsnog in Brussel. Hij is een sleutelfiguur in de gemeenschappen van Roma, Sinti en woonwagenbewoners in Nederland en kwam me vertellen dat hij zich zorgen maakt. Zorgen over de uitzettingen in Frankrijk en over de toon van het maatschappelijke debat over de gemeenschappen in Nederland. Hij nodigde me uit om in Nederland poolshoogte te nemen.
Ik heb die uitnodiging onmiddellijk aangenomen. In het Europees Parlement werk ik samen met mijn collega’s namelijk aan een Europese strategie voor de meer dan 12 miljoen Roma die in Europa wonen. Daarnaast maak ik mij hard voor de burgerrechten van deze gemeenschappen.
Gemeenschappen voelen zich oneerlijk behandeld
Afgelopen vrijdag kwamen mensen van heinde en verre uit alle delen van Nederland naar Amsterdam om hun verhaal aan mij te vertellen. De rode draad in de verhalen die ik hoorde, is dat de gemeenschappen zich in Nederland niet gehoord voelen en dat ze oneerlijk behandeld worden. Sinds de afschaffing van de Woonwagenwet in 1999 is er geen coherent beleid voor hen. De situatie dat er per gemeente een ander beleid is, werkt willekeur in de hand. Bovendien luisteren gemeenten niet naar de wensen van de gemeenschappen en hebben zij vaak een zeer negatief beeld van hen. Zoals een aanwezige het verwoordde: ‘Gemeenten praten niet met ons, maar over ons.’
Er zijn talloze voorbeelden van gemeenten die Roma, Sinti en woonwagenbewoners op een negatieve en onrechtmatige manier tegemoet treden. Een jonge vader uit Best vertelde hoe zijn woonwagen onaangekondigd met al zijn bezittingen erin was weggesleept. En hoe hij vervolgens nooit iets terugzag. Laat er geen misverstand over bestaan dat zijn wagen niet op een illegale staplaats had mogen staan, maar het is te gek voor woorden dat iemand al zijn eigendommen worden afgenomen en dat hij twee jaar later nog steeds niet weet waar zijn huis en haard zich bevinden. Hij staat letterlijk en figuurlijk op straat met een vrouw en twee kleine kindertjes.
Sabina Agterbergh, een voorvechtster van gelijke rechten voor de Sinti-gemeenschap, vertelde hoe de politie een inval had gedaan op verdenking van het kweken van wiet. Er bleek helemaal geen plantage aanwezig te zijn, maar de gemaakte schade is nooit vergoed. Excuses bleven eveneens uit. Ook dit is volstrekt onacceptabel.
Gebrek aan staplaatsen
Het grootste probleem is het gebrek aan staplaatsen. Leven in hechte woonwagenkampen is het wezenskenmerk van de cultuur van de gemeenschappen. Door het staplaatsentekort worden gezinnen min of meer gedwongen om in een huis te gaan wonen en om zich daarmee, geheel tegen hun gebruiken in, ergens anders te vestigen dan hun familie. Een andere optie is illegaal ergens gaan staan. Veel mensen kiezen daarvoor.
De onwil van gemeenten om voldoende staplaatsen te creëren, veroorzaakt wrok bij de gemeenschappen. Ze voelen zich gedwongen hun cultuur de rug toe te keren, terwijl ze die juist willen behouden. Of, zoals een woonwagenbewoner het zei: ‘Je dwingt een moslim toch ook niet om varkensvlees te eten?’
Rechten en plichten
Het burgerschap van Nederland komt met rechten en plichten. Voor elke Nederlander is het belangrijk om de rechtsstaat te respecteren en te participeren in de maatschappij door onderwijs volgen en deel te nemen aan de arbeidsmarkt. Maar tegenover deze ‘burgerplichten’ moeten ook rechten staan. Dat je zelf kunt kiezen wat voor dak je boven je hoofd wilt bijvoorbeeld. Of dat nou een villa, rijtjeshuis, hutje op de hei, woonboot of woonwagen is. Het recht op een staplaats hoort daarbij. Waarom zouden deze mensen hun cultuur niet mogen behouden? Als ze participeren en de rechtsstaat accepteren, wat is dan het probleem dat ze in een woonwagen willen wonen?
Verhoudingen normaliseren
In het voorjaar van 2011 draag ik mijn steentje bij aan het opstellen van de Roma-strategie van de Europese Unie. Ik neem de ervaringen die ik vrijdag heb opgedaan daarin mee. Ook zal ik aanbevelen om een Europees Meldpunt voor misstanden in te stellen, zoals Sinti-representant Jan Agterbergh suggereerde. Ondertussen houd ik de vinger aan de pols. Bij een vervolgbezoek zal ik ook gemeenten en Tweede Kamerleden betrekken.
Met mijn werkzaamheden hoop ik een bijdrage te leveren aan de normalisering van de verhoudingen tussen de Roma, Sinti en woonwagenbewoners in Europa enerzijds en gemeenten en nationale overheden anderzijds. De huidige patstelling moeten we doorbreken. Dat kan alleen door naar beide kanten van het verhaal te luisteren, zonder meteen met de vinger te wijzen. Misschien niet het makkelijkst te verkopen verhaal – één schuldige aanwijzen is altijd eenvoudiger – maar wel de enige manier om de situatie blijvend te verbeteren.

Meer over:

politiek, opinie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (16)

hansdetorenkraai
hansdetorenkraai20 dec. 2010 - 14:18

"Waarom zouden deze mensen hun cultuur niet mogen behouden? Als ze participeren en de rechtsstaat accepteren, wat is dan het probleem dat ze in een woonwagen willen wonen?" Dat zie ik, en met mij waarschijnlijk niemand. Het probleem is dat er nogal eens wat sociale problemen zijn in de vorm van onderwijs, arbeid participatie, illegaliteit en criminaliteit. Er is een gedachte om dat tegen te gaan door meer controle en dat betekend een vaste woon of verblijfplaats. Niets meer en niets minder. Als er een betere oplossing zou zijn is daar werkelijk niemand tegen dunkt me.

Ochjong
Ochjong20 dec. 2010 - 14:18

"De huidige patstelling moeten we doorbreken. Dat kan alleen door naar beide kanten van het verhaal te luisteren, zonder meteen met de vinger te wijzen." Voorlopig zie ik in dit stuk slechts 1 kant van het verhaal...?

leeuw2
leeuw220 dec. 2010 - 14:18

Het probleem is volgens mij juist dat 80% van de Roma de Nederlandse rechtstaat juist niet respecteert. En zoals hieronder ook al mooi is geschreven, jij luistert slechts naar een kant van het verhaal. Bel eens met de gemeente, spreek eens met wat burgers die in de buurt wonen waar ook veel Roma wonen. Ik denk dat je dan een stuk minder positieve verhalen zal horen over deze Roma.

JAWEH
JAWEH20 dec. 2010 - 14:18

Iedereen mag zijn eigen cultuur koesteren binnen de grenzen van de Nederlandse wet. Een aantal individuele misstanden noemen nemen bij mij niet het gevoel weg dat er miljoenen aan gemeenschapsgeld is gestort in een bodemloze put. Als mensen in een caravan willen wonen mogen ze dat van mij, en moeten er voorzieningen worden gecreeerd die dat mogelijk maken. Voor de rest geldt het ' gelijke monniken, gelijke kappen ' pincipe. Roma, shinti en aanverwante groepering hebben ruimschoots de tijd gekregen om te integreren in de maatschappij. De tijd van pappen en nathouden ligt achter ons.

Khalid2
Khalid220 dec. 2010 - 14:18

"En onze rechtsstaat respecteren" is een heel dictatoriale opstelling, dat suggereert dat je doet wat de wij zeggen, anders sodemieter je maar op of in het ergste geval krijg je straf. Maar het verleden heeft juist aangetoond dat de rechtsstaat niet iets is om an sich gerespecteerd te worden, het is aan verandering onderhevig en heeft wel degelijk tekortkomingen. Ontopic: een goede zaak dat men de mouwen uit de handen steekt voor groepen die constant het slachtoffer zijn van de bureaucratie en van discriminatie. Als er een probleem is met de verblijfplaatsen van Roma of Sinti moet de oplossing samen met hen gezocht worden zodat er vruchtbaar beleid uit voortkomt.

ValsPlat
ValsPlat20 dec. 2010 - 14:18

Toch nog 'n voordeel dat dit kabinet niets met cultuur op heeft.

ValsPlat
ValsPlat20 dec. 2010 - 14:18

Ik kon het niet nalaten om even te trollen. Maar, "Het recht op een staplaats hoort daarbij". Hoezo recht op een staplaats. Als ik een woning wil bouwen heb ik dan recht op 'n stukje grond? Nee dus. Ik zal met mijn duur geleende centjes een lapje grond moeten kopen en mag daar dan binnen de normen van het bestemmingsplan 'n huisje laten bouwen. Gelijke rechten en plichten toch!

PetervdB2
PetervdB220 dec. 2010 - 14:18

Ik heb een stuk grond en daar mag ik ook geen huis op bouwen. Verder zullen we man en paard eens noemen. Is het niet stomtoevallig dat gelijk met de invasie van allerlei soorten en maten van Bedelzigeuners in Nederland en Belgie er een ware rooftocht is op alles wat van koper of brons is. Dit weekeinde zijn er weer plaqettes gestolen vanaf een Joodse begraafplaats. Er zijn vele kilometers koper rondom het spoor gestolen. Vele bronzen beelden worden uit voorzorg weg gehaald omdat ze niet meer veilig op straat staan. Mevrouw Bozkurt zit in het Europarlement. Gaat mevrouw Bozkurt wel eens met de Metro van Schuman naar Brussel CS? Loopt ze dan wel eens door de gang tussen het Metrostation en de Spoorwegen? Wat je daar allemaal ziet. Is dat nu echt wel een verrijking voor onze cultuur? Allemaal vrouwen die in lompen rondlopen en zitten meestal met een kind van een ander (die jankt dan zo leuk en dat levert meer op). Steek je de kinderen van deze mensen in nieuwe kleren, dan komen ze de dag er na weer in oude lompen want pappa en mamma hebben de kleren verkocht. (De nieuwe BMW moet toch ook rijden nietwaar?) En dan nog zeggen dat ze hun cultuur mogen behouden. Tuurlijk mag dat, maar de elementen van die cultuur die luid en duidelijk in het Wetboek van Strafrecht staan (Bedelen, stelen, onttrekken van de leerplicht) dienen zeer zeker bestraft te worden.

Archie2
Archie220 dec. 2010 - 14:18

...Dat je zelf kunt kiezen wat voor dak je boven je hoofd wilt bijvoorbeeld. Of dat nou een villa, rijtjeshuis, hutje op de hei, woonboot of woonwagen is. Het recht op een staplaats hoort daarbij. Waarom zouden deze mensen hun cultuur niet mogen behouden? Als ze participeren en de rechtsstaat accepteren, wat is dan het probleem dat ze in een woonwagen willen wonen?.... Dat is niet zomaar geregeld, als je tenminste het principe van gelijke monniken gelijke kappen wilt toepassen. Een zwerver wordt met dit weer verplicht om fatsoenlijk onderdak te vinden. Hieronder een voorschrift uit het bouwbesluit, waaraan een nieuw te bouwen badruimte moet voldoen. Ik vraag me af of daar een gemiddelde woonwagenbadkamer aan voldoet. 1. Een woning moet ten minste één badruimte hebben. Is het gebruiksoppervlakte van de woonfunctie groter dan 500 m2 , dan moet voor elke 250 m2 gebruiksoppervlakte ten minste één badruimte gemaakt worden. Ten minste één badruimte moet dan tevens integraal toegankelijk zijn. Deze integraal toegankelijke badruimte moet in een toegankelijkheidssector liggen. 2. Zowel een normale badruimte als een integrale toegankelijke badruimte mag samengevoegd worden met een toiletruimte. 3. Een verplichte badruimte moet vanaf de toegang van de woonfunctie bereikbaar zijn via besloten niet-gemeenschappelijke ruimten van die woonfunctie. De verplichte badruimte mag bijvoorbeeld niet geplaatst worden in een vrijstaand bijgebouw bij de woning. 4. De vloeroppervlak van een verplichte badruimte moet minimaal 1,6 m2 bedragen, de breedte minimaal 0,8 meter en de hoogte minimaal 2,3 meter. 5. Is de badruimte samengevoegd met de toiletruimte, dan moet de vloeroppervlakte minimaal 2,6 m2 bedragen, de breedte minimaal 0,8 meter en de hoogte minimaal 2,3 meter. 6. De vloeroppervlakte van een verplicht integrale toegankelijke badruimte moet minimaal 2,2 x 2,2 m2 bedragen en de hoogte minimaal 2,3 meter. 7. Een verplichte badruimte moet afsluitbaar zijn. Dit betekent overigens niet dat een verplichte badruimte op slot moet kunnen. Enz. enz.

vaclavklaus
vaclavklaus20 dec. 2010 - 14:18

Hopelijk leest mevrouw Bozkurt het commentaar hieronder. En bijvoorbeeld de tweet van Marcouch van zojuist: Doet goed om daadkracht te zien. Politie en OM goed bezig in Brabant, inval in woonwagenkamp #stop misdaad Natuurlijk hebben deze woonwagenbewoners rechten, maar pak vooral de problemen aan die in deze gemeenschappen spelen.

vaclavklaus
vaclavklaus20 dec. 2010 - 14:18

Jammer. Ik had gehoopt dat een PvdA'er meer inzicht gaf en 2 kanten van het verhaal. Hiermee word je (terecht!) weggezet als naief en multiculti vriend. Roma, Sinti & woonwagenbewoners zijn niet zielig. Waarom zou je de emancipatie waarden die voor de PvdA zo belangrijk zijn niet op deze mensen willen toepassen? Dan moeten de kinderen dus naar school; dan moeten de meisjes / vrouwen gelijkwaardig zijn aan de man. Als zij illegaal ergens staan met de wagen, dan mag dat dus niet. Bij een gedegen vermoeden van wietteelt valt de politie binnen. Er moet bij inkomsten belasting worden betaald. Ik ben in mijn leven een aantal keren met open armen ontvangen op een woonwagenpark. Het zijn vaak erg hartelijke mensen. Maar waar zij tekortschieten of de wet overtreden, daar hoeven wij niet zielig over te doen. Het behouden van je cultuur is geen vrijbrief te doen en laten als je wilt.

1 Reactie
Sylvia Stuurman
Sylvia Stuurman20 dec. 2010 - 14:18

Je doet net alsof in het artikel een pleidooi wordt gegeven voor het mogen plegen van illegale activiteiten door Roma en Sinti. Dat slaat nergens op: wijs maar aan waar dat staat. Het artikel stelt dat elke burger (dus ook Roma) plichten heeft, maar dat daar rechten tegenover staan, en dat die rechten bij de Roma niet worden gehonoreerd. Nergens staat dat de plichten niet hoeven worden nagekomen. Daarmee is je hele argument tegen dit artikel dus onderuit gehaald.

[verwijderd]
[verwijderd]20 dec. 2010 - 14:18

Ik vind de Roma een geweldige verrijking van onze cultuur. Ik heb alle CD's vanTaraf de Haidouks, Fanfare Ciocarlia maar ook de Gyspy Kings vind ik werkelijk het einde. Zigeuners zijn een prachtvolk dat nooit oorlog voert. Wij dienen ze te respecteren zoals zij zijn. Willen ze hun kinderen niet naar school doen? Prima, wat is daar nu juist zo erg aan? Ze leren hun kinderen prachtig viool, gitaar of accordeon spelen, zodat ze daarmee de weide wereld in kunnen trekken met hun caravan en zo hun geld verdienen. Waarom zouden wij al dit moois toch met onze superioriteitsgevoelens over onze cultuur deze pure prachtmensen willen vergiftigen met school en rechtstaatonzin? Laat ze zijn wie ze zijn.

1 Reactie
GijsUtrecht
GijsUtrecht20 dec. 2010 - 14:18

Tsja, en dat er hele families op rooftocht gaan nemen we dan maar voor lief zeker.

vanessa2
vanessa220 dec. 2010 - 14:18

Wat onbesproken blijft is de situatie in grote woonwagenkampen. Daar is een machtsvacuum omdat de uitvoerders van de wet er niet komen, behoudens bij grote acties. Het gevolg is dat er het recht van de sterkste heerst, en gelooft U mij, dat zijn doorgaans geen gepolijste persoonlijkheden. Wie een evenwichtige woonsituatie voor Roma en Sinti en woonwagenbewoners wil creeren zal daarin eerst moeten ingrijpen, ofwel anders ophoepelen, mond houden en zich nergens mee bemoeien.

1 Reactie
GijsUtrecht
GijsUtrecht20 dec. 2010 - 14:18

Woonwagenkampen worden al steeds kleiner, maar je hebt gelijk, er gebeurt veel wat het daglicht niet kan verdragen. "Kampers" hebben overigens weinig tot niets met "zigeuners" te maken.