Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Rutte negeerde archiefwet en wiste jarenlang elke dag sms’jes

Landsadvocaat: toestel premier had ruimte voor slechts 20 berichten
Joop

De Irakoorlog goedpraten is zoals de moord op Pim Fortuyn goedpraten

  •  
30-06-2014
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
BNNVARA fallback image
Het geweldverbod is een heilige norm
Pepijn van Houwelingen beweert in een opiniestuk in de Volkskrant dat Bush, Cheney, Wolfowitz en Rumsfeld van Irak een democratische heilstaat wilden maken. Pardon? Bewijs? Hij voert slechts de autobiografie van Bush en Rumsfeld als bewijs aan. Hoezo is je autobiografie het bewijs van je onschuld?
Ten eerste gaat het erom hoe wij een misdaad bekijken. Stel je voor dat we op 6 mei 2002 door het Mediapark in Hilversum lopen en Volkert van der Graaf Pim Fortuyn zien doodschieten. Veronderstellen we dan dat Van der Graaf goede bedoelingen heeft? Nee. Ook niet als hij dat in zijn autobiografie schrijft. Zodra we iemand een misdaad zien plegen, veronderstellen we dat hij slechte bedoelingen heeft, arresteren we hem en slepen hem voor de rechter. De rechter verklaart hem zeker schuldig als hij de daad evident heeft gepleegd en niet bewijst dat hij een goede reden heeft.
Ten tweede; in volkenrecht werkt het anders. Oorlog is bij voorbaat verboden en de aanvallende staat moet bewijzen dat men voldoende reden had om een oorlog te beginnen.
Christopher Weeramantry, ex-rechter van het Internationaal Gerechtshof, schreef al in 2003 een boek tegen de Irakoorlog, aan het begin van de aanval. Hij heeft niet alleen de huidige ellende voorspeld, maar ook een keurig juridisch argument gebracht dat de oorlog illegaal was. En het belangrijkste, hij stelt dat de aanvaller moet bewijzen dat zijn aanval legaal is: “the burden of proof that force has been authorized lies heavily on the party or parties seeking to use force and that such proof needs to be absolutely clear and unambiguous.”
In 1945 beoogden de oprichters van de Verenigde Naties een stelsel van collectieve veiligheid in het leven te roepen. Hoekstenen zijn de plicht tot vreedzame geschillenbeslechting en het geweldverbod in de internationale betrekkingen. Het verbod tot het voeren van een agressieve oorlog wordt vrij algemeen gezien als een dwingende norm van algemeen volkenrecht.
Het Handvest van de Verenigde Naties kent twee uitzonderingen op het geweldverbod. Zo heeft onder artikel 51 een staat die het slachtoffer is van een gewapende aanval – het ‘inherente recht’ tot zelfverdediging – op eigen kracht of in collectief verband. Wel moet de aangevallen staat de gewapende aanval onmiddellijk aan de Veiligheidsraad melden en zijn zelfverdedigingsactie eventueel staken zodra de Veiligheidsraad zelf collectieve maatregelen neemt tot herstel van de vrede en veiligheid. Dit recht tot gewapende zelfverdediging strekt zich onder bepaalde strikte voorwaarden uit tot anticipatoire (ook wel genoemd preëmptieve) zelfverdediging, wanneer een staat het doelwit is van een op handen zijnde gewapende aanval. Het moet dan ten minste wel evident zijn dat een gewapende aanval ieder moment kan plaatshebben en dat een gewapende, preëmptieve zelfverdedigingsactie ‘noodzakelijk en proportioneel is. 
…  De tweede uitzondering op het geweldverbod is een besluit van de Veiligheidsraad, handelend onder het dwanghoofdstuk VII van het Handvest, dat militaire actie geboden is om de internationale vrede en veiligheid te handhaven of te herstellen.
Oorlog is bovendien een internationaal misdrijf. Al tijdens de Processen van Neurenberg riep Robert Jackson, de Amerikaanse aanklager, dat:
To initiate a war of aggression, therefore, is not only an international crime; it is the supreme international crime differing only from other war crimes in that it contains within itself the accumulated evil of the whole.
Dus het verbod op oorlog is een van de tien volkenrechtelijke geboden en de oorlogstarter begaat een misdaad. Daarom heeft de goedprater een zware bewijslast om aan te tonen dat deze oorlog legaal is. Ten minste moet hij bewijzen dat er extreem goede redenen voor die oorlog zijn. De autobiografie van Bush en Rumsfeld is niet beter dan die van Van der Graaf. Pepijn’s verdere retoriek is onvoldoende: zoals namedropping, gefantaseerde historische parallellen, veronderstellen dat ‘wij’ goed zijn en de officiële vijand slecht. Duimzuigen is geen argument.

Meer over:

opinie, wereld

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (12)

Barcoman Vasten
Barcoman Vasten30 jun. 2014 - 17:49

"Ten eerste gaat het erom hoe wij een misdaad bekijken." Daar was ik al bang voor.. * zich bewapent met verbandtrommel en onder tafel duikt*

Mursili2
Mursili230 jun. 2014 - 17:49

Laten we als we zoiets willen stellen het eerder andersom stellen..... Wel de dingen in perspectief blijven zien zou ik zeggen....

[verwijderd]
[verwijderd]30 jun. 2014 - 17:49

Mooi..en toen liet je een bedreiging lopen omdat je geen oorlog wou initiëren, werd de vijandelijke macht sterker en sterker totdat ze jou aanvielen en je land bezetten. Maar goed, met de laars in de nek heb je dan tenminste wel het morele gelijk aan je kant...maar misschien heb je wel geluk en vallen ze jou land niet aan en richten ze alleen maar dood en verderf aan in een ander land, dan kun je gelukkig rustig en veilig verder gaan met met je vingertje wijzen, maar eigenlijk sta je dan in je hemd met je heilige norm. ...Misschien zou de VN eigenlijk zo moeten optreden als de robot Gort uit de film 'The Day the Earth Stood Still'. En dan niet die milieu-activisten versie ui 2008, maar de originele Gort uit 1951. Die schakelde gewoon iedereen uit die geweld gebruikte. Als je een wereldleger hebt dat iedereen uitschakelt die de wapens opneemt houd het vanzelf wel een keertje op...

2 Reacties
arieroos
arieroos30 jun. 2014 - 17:49

[Mooi..en toen liet je een bedreiging lopen omdat je geen oorlog wou initiëren, werd de vijandelijke macht sterker en sterker totdat ze jou aanvielen en je land bezetten.] Zucht ... dit was in die tijd inderdaad een van de vaste verhaaltjes van de voorstanders. Maar het is volslagen onzin. Irak was een tandenloze tijger, die zuchtte onder diverse boycot, no-fly zones, en andere maatregelen waardoor het nooit sterk zou kunnen worden.

Sachs
Sachs30 jun. 2014 - 17:49

Uw praatjes kennen we uit 2003. U had ongelijk. Er zijn anderhalf miljoen doden, vijf miljoen vluchtelingen en een geruïneerd land. En wat doet meneer? Die begint nog eens van voren af aan – opnieuw met groot cynisme richting degenen die wél gelijk hebben gekregen. Shame on you, mister.

Patrick Faas
Patrick Faas30 jun. 2014 - 17:49

“Veronderstellen we dan dat Van der Graaf goede bedoelingen heeft?” Ja. En ook Bush zal zijn kruistochten gezien hebben als heilige missies. Dat hij daarbij leugens, geweld en marteling aanwendde zag hij waarschijnlijk als rechtmatig. Je kunt geen omelet bakken zonder een paar eieren te breken. Sinds het moreel failliet van de VN in 1995, gingen de VS de taken van de VN overnemen als politieagent in conflictzones. In Irak kon Bush daarna ook zijn gang gaan zonder zich nog van iemand iets aan te trekken. Bondgenoten werden niet overtuigd maar gedwongen te helpen. Begrijpelijk dat Poetin de wereldorde sindsdien beschrijft als: het recht van de sterkste. De goede bedoelingen van Volkert van der Graaf zijn nog beter te begrijpen. Alle Amerikaanse schoolkinderen krijgen wel een keer het dilemma voorgeschoteld of zij de baby Hitler zouden doden als ze de kans hadden gekregen, wetende wat hij later zou aanrichten. Een belachelijke vraag aangezien niemand de toekomst kent, maar toch worden dit soort absurditeiten als serieuze dilemma’s voorgelegd, waardoor preventieve moord soms gelegitimeerd lijkt. Waarschijnlijk wilde Van der Graaf voorkomen dat uit de puinhoop van paars (het Srebrenica-trauma) een nieuwe Hitler zou opstaan. Maar de weg naar de hel is bezaaid met goede intenties. Bush jr. staat inmiddels bekend als de slechtste president van de VS ooit en zijn buitenlandse politiek werkte volkomen averechts. Ook Volkert van der Graaf had waarschijnlijk niet gerekend op de enorme verrechtsing die ons land zou zien in reactie op de moord. Fortuyn, die toch slechts een barbaar in een pak was geweest (en niet eens Engels sprak!), werd zelfs verkozen tot de grootste Nederlander in 2004.

3 Reacties
Barcoman Vasten
Barcoman Vasten30 jun. 2014 - 17:49

[Amerikaanse schoolkinderen krijgen wel een keer het dilemma voorgeschoteld of zij de baby Hitler zouden doden als ze de kans hadden gekregen, wetende wat hij later zou aanrichten.] Ehm.. ja.. de familie Hitler zou dan alleen een dochter hebben gekend.. En de Amerikanen hebben zo hun eigen vaderlandse geschiedenis wat betreft 'duistere heroïsche gegevens'. Dat dan weer wél. Ik noem een Darth Vader als voorbeeld, toch geen kleine jongen, dacht ik zo.

Gualtero
Gualtero30 jun. 2014 - 17:49

Eh, het ligt wat genuanceerder, wellicht wat ingewikkelder. En ja, sinds PF is gekozen tot de grootste Nederlander aller tijden ben ik niet meer blij een Nederlander te zijn.

Kilted
Kilted30 jun. 2014 - 17:49

De vraag of je Baby-Hilter zou vermoorden is de verkeerde vraag. De een of andere dictatuur zou in Duitsland waarschijnlijk toch hebben plaatsgevonden, simpelweg omdat de tijdsgeest er rijp voor was. Een relevantere vraag zou dan zijn wat/wie er voor Hilter in de plaats was gekomen. Er zijn zoveel momenten dat het zo de ander kant op had kunnen gaan, dat de veronderstelling dat het ook nóg slechter dat gekund niet zo ver gezocht is.

neutralist
neutralist30 jun. 2014 - 17:49

Vreemde vergelijking. Pim Fortuyn martelde toch niemand zoals Sadam wel deed? Hij was toch geen wrede man die het Nederlandse volk onderdrukte en handen afhakte? Die andere landen aanviel? De aanval op Irak is waarschijnlijk gedaan met verkeerde bedoelingen maar ik sta er nog steeds achter. We hadden na de val van Saddam alleen meteen weg moeten gaan. Daar zit de fout. Je bevrijdt een volk van zijn tiran en geeft meteen het land terug. Want het blijft van hun. Los van de (te) grote risico's zou ik ook voorstander zijn om Noord Korea te ontdoen van zijn wrede heersers. Met evenveel recht kun je zeggen: hun probleem, niet het onze. Maar ook dat maakt je niet onschuldig, net zoals de wetgever dat ooit met een beroemd arrest uitlegde. Dus ingrijpen en niet ingrijpen zijn allebei kwalijke zaken. Het zou goed zijn die nuance eens te benoemen.

2 Reacties
Sachs
Sachs30 jun. 2014 - 17:49

[Vreemde vergelijking. Pim Fortuyn martelde toch niemand zoals Sadam wel deed? ...] Mihai legt helder uit waar de vergelijking uit bestaat (en dus niet uit bestaat). Lees het stuk nog eens. [De aanval op Irak is waarschijnlijk gedaan met verkeerde bedoelingen maar ik sta er nog steeds achter.] Hoe krijg je het uit je pen, man. [We hadden na de val van Saddam alleen meteen weg moeten gaan. Daar zit de fout. Je bevrijdt een volk van zijn tiran en geeft meteen het land terug.] Hit and run, stelt u voor. Je bombardeert een land 'naar de Middeleeuwen' en zet het op een lopen. Dit onder de noemer van 'het land bevrijden van een tiran'. Nog laffer dan we nu gedaan hebben. Hebt u nog meer goede doelen op het oog?

OlavM
OlavM30 jun. 2014 - 17:49

@ Pepijn Nostrinite: De aanval op Irak was al jaren tevoren door de Amerikaanse neocons gepland, is gebleken. Ze zochten alleen nog een "casus belli", en hebben die uiteindelijk geconstrueerd met behulp van leugens en bedrog. En na zo'n militaire aanval het land meteen verlaten betekent dat je een verwoest land aan zijn lot overlaat, met een getraumatiseerd volk. Dat wilden de Amerikanen trouwens sowieso niet: hun belangen lagen in geopolitieke macht, olie, winsten voor bepaalde grote concerns, en een persoonlijke afrekening met Saddam Hoessein. Om mensenrechten ging het hun eigenlijk helemaal niet; Abu Ghraib en Guantánamo Bay zijn dan ook logische nevenproducten, en de Amerikanen hebben al heel vaak dictators als vriendjes en hulpjes gehad. Merkwaardige voorstellingen van internationale politiek heb je. [….net zoals de wetgever dat ooit met een beroemd arrest uitlegde.] Hoe je aan deze verwarring komt is me een raadsel, maar de wetgeving komt in Nederland tot stand door een samenspel van parlement en regering. “Arresten” zijn uitspraken van de hiervan onafhankelijke rechterlijke macht, en wel gegeven door gerechtshoven en de Hoge Raad.