Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

GGD: drie weken quarantaine na contact met apenpokkenpatiënt

Advies geldt als voorzorgsmaatregel
Joop

Cyprus: waar ging het fout?

  •  
27-03-2013
  •  
leestijd 2 minuten
  •  
BNNVARA fallback image
De Europese controle heeft gefaald
Cyprus is voorlopig van de ondergang gered. Dat bleek afgelopen zondagavond. Door afspraken over hervormingen van de twee grootste Cypriotische banken en een fikse lening heeft de Cypriotische staat weer financiële lucht en kunnen de banken verder. Waar ging het fout?
Wat is er precies gebeurd? Het eiland Cyprus vroeg in juni 2012 officieel steun bij de Europese Commissie. De Cypriotische economie leunde zwaar op de Griekse economie en toen die laatste omviel, kwam de Cypriotische ook in de problemen. Het grootste deel van de economie op Cyprus bestaat uit banken, die veel geld in Griekenland uit hadden staan. Aangezien het omvallen van grote banken (systeembanken genoemd) een heel economisch systeem onderuit kan halen, moest de Cypriotische overheid financieel bijspringen. En de problemen werden te groot om alleen aan te kunnen.
In maart 2013 kwamen Europa en Cyprus een noodlening van ongeveer €10 miljard, met enkele voorwaarden, overeen. De voorwaarden bleken echter veel te heftig. Spaarders zouden belast worden. Dit is een idee van de Europese staatshoofden en regeringsleiders, verenigd in de Europese Raad. Aangezien de meeste spaartegoeden op Cypriotische bankrekeningen (al dan niet fout) geld van Russen bevatten, vond de Europese Raad het oneerlijk om de Europese ‘belastingbetaler’ op te laten draaien om het Russische geld te kunnen compenseren. Het ging om een flink bedrag, omdat de financiële sector op Cyprus groter is dan het nationale BBP van de eilandstaat.
Naar mijn mening zit in dit laatste deel de crux rondom Cyprus – en niet in de spaarderheffing. Sterker nog, waarschijnlijk zou die hele spaarderheffing niet eens nodig zijn geweest. In 2004 is Cyprus toegetreden tot de Europese Unie, nadat het land is doorgelicht. Zo moest de Cypriotische economie gebaseerd zijn op de vrije markt en in staat zijn om te kunnen concurreren met andere vrijemarkteconomieën. De bankensector op Cyprus was toen al onevenredig groot, maar omdat alleen het concurrentievermogen van de economie werd bekeken, kreeg dit probleem geen aandacht en Cyprus werd lid van de EU. Met alle gevolgen van dien.
De schuld van de financiële crisis op Cyprus ligt dus niet bij Griekenland, niet bij de Russen en eigenlijk ook nauwelijks bij de banken: de Europese controle heeft gefaald. Als de EU had gezien dat de bankensector te groot was voor een kleine economie als die van Cyprus, en daar tegen op had getreden, was Cyprus voorlopig nog geen lid van de EU geweest. De economische controle van kandidaat-lidstaten door de EU is dus niet goed genoeg. Dáár ging het mis met Cyprus.
Dit artikel verscheen eerder op de weblog van Reinier van der Hulst

Meer over:

opinie, economie

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (11)

Reinaert de Vos
Reinaert de Vos27 mrt. 2013 - 14:16

[de Europese controle heeft gefaald.] Waarvan akte. Het is alleen wel jammer dat dit te pas en te onpas wordt gebruikt als argument zodat landen hun eigen verantwoordelijkheid niet meer hoeven te nemen. Het ligt aan Brussel dat ze landen als Cyprus en Griekenland Eurowaardig vonden maar het is de verantwoordelijkheid van landen zelf om nepotisme, witwasserij, slechte en selectieve belastinginning tegen te gaan. Dat dit een bittere pil is bewijst de reacties in Griekenland en Cyprus. Er gaan nu miljoenen de straat op in Athene terwijl je ze tien jaar geleden niet hoorde. Ook toen wist de bevolking in Griekenland dat de staat corrupt was. Er is toen geen revolutie uitgebroken.

SchrakevP
SchrakevP27 mrt. 2013 - 14:16

Je verhaal klopt niet, Reinier. Kijk maar naar dit overzicht in Der Spiegel. http://www.spiegel.de/wirtschaft/soziales/bild-891297-478013.html (En lees het artikel ook meteen even, een beetje extra inzicht kan nooit kwaad.) Cyprus' bankensector is iets meer dan 7 x zo groot als de rest van het BNP. Dat van Malta is bijna 8 x zo groot (die hadden dan ook niet toegelaten mogen worden volgens jouw redenering), Ierland eigenlijk ook niet. En Luxemburg (meer dan 21 x het BNP van het rijkste land van de EU) had ook niet toegelaten mogen worden. Als je jouw manier van denken volgt dan he? Maar wacht: Luxemburg was een van de oprichters van de latere EU en dus was de verhouding tussen wat de banken aan het BNP bijdragen en wat de andere bedrijfstakken bijdragen destijds kennelijk helemaal niet aan de orde. Het is waarschijnlijk niets voor iemand als jij met een GroenLinksachtergrond, maar als ik jou was zou ik het eerder zoeken in het totaal ontbreken van de solidariteit binnen de EURO-groep. Terwijl je die in een groep die zou nauw verbonden is, juist wel zou verwachten.

itsme3
itsme327 mrt. 2013 - 14:16

Dat moet heerlijk zijn als je je eigen verantwoordelijkheid op anderen kunt afschuiven. De Cyprioten verknallen het, maar zijn kwaad op de Duitsers dat ze ook een bijdrage moeten leveren aan hun eigen redding. DWARS zou erg goed passen in de Cypriotische mentaliteit, blijkbaar

opmerker
opmerker27 mrt. 2013 - 14:16

" Spaarders zouden belast worden. Dit is een idee van de Europese staatshoofden en regeringsleiders, verenigd in de Europese Raad." Het idee kwam van de ECB en IMF en de directeur van de Centrale bank van Cyprus. Dat zij geen regeringsleiders. "De schuld van de financiële crisis op Cyprus ligt dus niet bij Griekenland, niet bij de Russen en eigenlijk ook nauwelijks bij de banken:" De ECB en IMF met de centrale bank van Cyprus vertegenwoordigen de Europese banken. Die waren en zijn verantwoordelijk voor alle bank problemen.

Jansen & Jansen
Jansen & Jansen27 mrt. 2013 - 14:16

[De Europese controle heeft gefaald] Met de Europese controle is weinig mis, al in de eerste weken dat het met Griekenland misging was het vermoeden dat het ook op Cyprus mis zou gaan volop in het nieuws, en het is sindsdien nooit uit het nieuws geweest. Waar het misging is met de handelingssnelheid van de Europese instituties door een compleet gebrek aan "eenwording". Hier zijn Nationale en Europese politici voor gezamenlijk verantwoordelijk, met name de Eurosketici. Was het Cypriotische probleem in 2009 opgelost, dan waren de kosten voor de Europese belastingbetaler en de Cyprioten veel kleiner geweest. Nu is volop in het nieuws dat de volgende landen Malta en Slovenie zullen zijn. Als dat over vier jaar in een crisis wordt opgelost, dan gaan we toch ook niet roepen dat de controle niet klopt, het is dan de handelingsbekwaamheid van de EU waar iets mis mee is.

NicoSchouten
NicoSchouten27 mrt. 2013 - 14:16

Het gebrek aan controle bij Cyprus is een gevolg van de liberalisatie van het kapitaalverkeer en van de onwil in het algemeen bij de machtigen der aarde iets te doen tegen belastingparadijzen.

techneutje2
techneutje227 mrt. 2013 - 14:16

"De economische controle van kandidaat-lidstaten door de EU is dus niet goed genoeg. Dáár ging het mis met Cyprus. " Ben ik nou zo simpel of bent u zo slim?

neutralist
neutralist27 mrt. 2013 - 14:16

Cyprus is zooooo februari. Slovenie, dat is het nieuwe probleemgeval. Dreigt ook om te vallen.

MichelReiziger
MichelReiziger27 mrt. 2013 - 14:16

Het ging eigenlijk al fout bij toetreding van Cyprus in 2004. Toen eind jaren 90 verschillende grote Russische banken failliet gingen zochten Russische spaarders maar vooral ook veel Russische bedrijven een veilig banken alternatief buiten het toenmalige onstabiele Rusland. Dat vonden ze in Cyprus, lekker dichtbij, in het veilige Europa tevens al jaren een fijne vakantiebestemming voor veel Russen. In 2004 trad Cyprus toe tot de EU-ro, toen was al lang bekend wat Cyprus was een bankenstaat en ontwijkingsparadijs en een zwartgeld paradijs voor voornamelijk Russische bedrijven en spaarders. Milharden en miljarden aan 'makkelijk geld binnen de EU. In 2010 werden deze miljarden met medeweten van de EU ingezet om Griekenland te redden van de ondegang. Miljarden van voornamelijk 2 banken die met medeweten van de EU hierdoor in de problemen zouden kunnen komen. De banken crisis in Cyprus is veroorzaakt door de EU, niet door Russische belastingontwijkers, zwartgeld mafia en niet door de Cyprioten.

[verwijderd]
[verwijderd]27 mrt. 2013 - 14:16

Het verdrag van Maastricht is glashelder, elk land is verantwoordelijk voor z'n eigen beleid. Geen bailout, dus. Zowel in het geval Cyprus als in het geval Griekenland is het volstrekt onduidelijk waarom wij geld moesten geven. In beide gevallen zou het terugkeren naar een eigen valuta wel eens de economieën veel sneller overeind hebben kunnen helpen dan onze hulp. Helaas wordt de euro gezien als het breekijzer voor Groot Europa. En dat mag wat kosten, op onze kosten, uiteraard.

1 Reactie
SchrakevP
SchrakevP27 mrt. 2013 - 14:16

Na Maastricht hebben we andere verdragen gekregen die steun aan lidlanden mogelijk maken. De wereld verandert, ook al is dat voor de Richard Kamps van deze wereld nauwelijks te snappen.