Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Biden: kans op kernoorlog in 60 jaar niet zo groot geweest

Ernstigste waarschuwing voor Armageddon tot nu toe
Joop

Atletiekfederatie dwingt Caster Semenya tot hormoontherapie

  •  
01-05-2019
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
79 keer bekeken
  •  
7968832970_45096cdc27_k
De Zuid-Afrikaanse atlete Caster Semenya moet toch hormoontherapie volgen om haar testosteronspiegel te verlagen als ze wil deelnemen aan wedstrijden voor vrouwen. Volgens de internationale atletiekfederatie IAAF zou Semenya een te hoge testosteronspiegel en daarmee een oneerlijk voordeel hebben op haar concurrenten. Het sporttribunaal CAS oordeelt in in het voordeel van de atletiekfederatie in een beroepszaak die de tweevoudig olympisch kampioene en drievoudig wereldkampioene op de 800 meter had aangespannen tegen de IAAF. Volgens persbureau AP is er theoretisch nog hoger beroep mogelijk bij het Zwitserse hooggerechtshof in Lausanne.
Hoewel het CAS-panel het met Semenya eens was dat de regels voor vrouwen met een hoge testosteronspiegel discriminatoir zijn, stelde het tegelijkertijd dat zulke discriminatie “nodig, redelijk en proportioneel” is om “de integriteit van atletiek voor vrouwen te bewaken”. Volgens CAS mag het IAAF atleten als Semenya alleen uitsluiten of dwingen tot hormoontherapie bij wedstrijden tot de 800 meter, omdat zij niet bewezen achten dat vrouwelijke sporters met een hogere testosteronspiegel voordeel hebben op de 1.500 meter.
Het is de zoveelste klap die Semenya te verwerken krijgt sinds haar debuut in 2009, toen het IAAF haar aan een omstreden geslachtstest onderwierp. Nadat ze weer mocht meedoen aan vrouwenwedstrijden, werd in 2011 besloten dat vrouwelijk atletes die meer dan 10 nanomol testosteron per liter bloed hadden, hormoontherapie moesten volgen. Dat deed Semenya braaf, maar stopte toen het CAS in 2015 oordeelde dat een Indiase hyperandrogene atlete daar geen sportief voordeel van genoot. Vervolgens stelde de IAAF in 2018 de normen naar beneden bij, zodat atletes niet meer dan 5 nanomol testosteron mochten hebben om mee te mogen doen aan vrouwenwedstrijden. Het beroep van Semenya tegen deze beslissing werd vandaag afgewezen.
Het hanteren van testosteronlimieten als meetinstrument voor vrouwelijkheid is omstreden in de medische wereld. In maart betoogden de medische wetenschappers dr. Sheree Bekker en dr. Cara Tannenbaum in het British Medical Journal dat er geen betrouwbare test bestaat om vast te stellen of mensen minder gevoelig zijn voor testosteron en dat de geslachtstesten van het IAAF een schending van de persoonlijke privacy zijn:
"Mannen hebben vaak hogere testosteronwaarden in het bloed, maar niet altijd, aangezien testosteronwaarden afhangen van veel verschillende factoren zoals leeftijd, medische aandoeningen, medicatie, menstruatiecyclus en stress. Er bestaan omstandigheden waar er overlap is tussen testosteronwaarden in het bloed van sommige mannen en vrouwen, en atleten in het bijzonder. Er zijn vele factoren – inclusief toegang tot training en sponsoring – die bepalen of iemand een succesvol atleet wordt."
Volgens de wetenschappers bestaat er helemaal niet zoiets als een duidelijke scheidslijn tussen mannelijke en vrouwelijke testosteronwaarden. Zij wezen daarbij op een studie waarbij 74 uit 446 mannelijke atleten testosteronwaarden hadden die lager bleken dan de ‘normale mannelijke onderlimiet’ van 8.4 nmol/L, terwijl 32 van de 234 vrouwelijke atleten testosteronwaarden hadden die hoger waren dan de ‘normale vrouwelijke limiet’ van 2.7 nmol/L. 11 vrouwelijk atleten kwamen zelfs hoger uit dan 8 nmol/L. Bekker hekelt dan ook wat zij als oneigelijke bemoeienis met het vrouwelijk lichaam ziet:
"Dit gaat over natuurlijke testosteronwaarden. Gaan we straks ook lange mensen verbannen uit het basketbal, of zwemmers met lange armen? Dat zijn ook natuurlijke voordelen… Wat we nu zien is dat mensen zich als toezichthouder positioneren ten opzichte van vrouwenlichamen, problematisch geframed als eerlijkheid of de bescherming van andere vrouwen. We hoeven niet in bescherming te worden genomen tegen andere vrouwen, net zoals mannelijke atleten niet tegen andere mannen worden beschermd."
Cc-foto: Jonn Connell

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (30)

Willem D2
Willem D22 mei 2019 - 19:36

Sport is populair, omdat het competitief is. Natuurlijk is (aangeboren) talent belangrijk, maar net zo goed het trainen op conditie en techniek. Nu blijkt dat trainen op conditie en techniek zinloos is als een vrouwelijke atleet het moet opnemen tegen een vrouw met een genetische afwijking. Zie de reactie van Quibus hieronder. Als hier niets aan gedaan wordt, gaan er slimme commerciële mensen op zoek naar meer vrouwen met deze genetische afwijking en wordt vrouwelijke topsport iets voor deze 0,3% van de bevolking. De overige 99,7% weet dan dat ze niet eens hoeven proberen om de top te halen, hoe hard ze ook trainen.

3 Reacties
Roel2
Roel23 mei 2019 - 6:41

Dat blijkt dus helemaal niet. Ellen van Lange was bijvoorbeeld slechts 0,3 seconden langzamer toen ze Olympisch goud won, of moeten we haar ook maar even aan een testje onderwerpen? Of valt haar aangeboren afwijking (lange benen en dun) nog wel binnen de limiet? En wat te doen met Shanice van der Sanden, lijkt me ook wel 'verdacht', of niet? De CAS trekt nu een arbitraire grens en is het wachten op de volgende grensgevallen, enkel en alleen maar omdat wat Europese meisjes niet goed genoeg zijn om te winnen.

Quibus2
Quibus23 mei 2019 - 11:18

Ellen van Langen was niet 0,3 maar 1,3 seconde langzamer toen ze olympisch goud won, en liep toen misschien net aan de laatste 80 meter voorop. Na 650 meter liep ze op plek 5 of 6. Semenya kan races winnen door bij de start weg te lopen en haar concurrentes nooit terug te zien. Soms zie je haar dan hooguit 500 tot 600 meter sprinten en dan rustig uitlopen naar de finish. Dat laatste lijkt de enige reden dat ze niet keer op keer Kratochvilova-achtige tijden loopt.

Roel2
Roel23 mei 2019 - 13:56

Mooi toch dan? Eindelijk een schone sportster die de dubieuze wereldrecords uit de boeken kan lopen, willen ze haar uitsluiten op dubieuze gronden en ongegronde verdenkingen.

Peeman
Peeman2 mei 2019 - 18:58

Waar ligt dan wel de grens? Anders kun je mannen en vrouwen gewoon mengen in de sport.

De Vries3
De Vries32 mei 2019 - 17:39

Caster is een vrouw. Ze heeft vrouwelijke geslachtsdelen en een XX chromosoom. Dat ze haar niet mee laten doen is kortzichtig en discriminerend. Waarom zou talent middels aangeboren lange benen en kleine borsten geen probleem zijn, maar een aangeboren hoog testosteron wel? Zonder borsten en met lange benen lijk je ook iets meer op een man. Michael Phelps heeft de ziekte van Marfan en mag ook mee doen. Caster loopt niet eens zo heel hard. Het wereldrecord is 2s harder dan haar snelste tijd. Puur discriminerend als je het mij vraagt.

1 Reactie
Quibus2
Quibus23 mei 2019 - 11:36

Het wereldrecord is 35 jaar oud, en sindsdien hebben slechts twee vrouwen (Pamela Jelimo en Caster Semenya) binnen één seconde van die tijd gelopen. Dat wereldrecord van Kratochvilova is niet zozeer bijzonder, als wel absurd. Naar eigen zeggen van Kratochvilova hielp vitamine B12 haar om 'aan het eind van haar sportleven' tussen haar 27e en 32e maar liefst 10% progressie te boeken op de 400 meter (eigenlijk was ze niet eens een 800 meter loopster). Doe jezelf geen plezier en zoek eens een plaatje op van Kratochvilova in 1983. Als dat het werk is van vitamine B12 zou vitamine B12 al heel lang verboden zijn. Zonder Marita Koch (niet geheel verrassend, een DDR-atlete) zou ook het 400-meter wereldrecord van Kratochvilova nog fier overeind staan.

Quibus2
Quibus22 mei 2019 - 17:24

Om de positie van de IAAF te duiden is het handig de schaal van het 'probleem' in te zien. (Alle onderstaande concentraties zijn in nM. Die schaal is verder niet belangrijk, het gaat om verhoudingen). De meeste vrouwen hebben testosteronnivo's tussen 0.3 en 2.7 De meeste mannen hebben testosteronnivo's tussen 8.4 en 32. Daar zit dus een duidelijk gat tussen beide geslachten, wat iets verkleind wordt doordat wel meer atletes qua testosteron wat aan de hoge kan zitten, denk rond de 3 a 3.5. Atletes het type genetische afwijking van Castor Semenya echter, zitten zeer veel hoger dan dat. Hoe hoog precies is niet gepubliceerd, maar naart aanleiding van een vorige rechtzaak heeft ze een tijd haar testosterronivo 'gedwongen' verlaagd naar iets minder dan 10. Nog steeds absurd hoog voor een vrouw, maar tenminste aan de lage kant voor een man. Dit verlaagde testosteronnivo had nogal forse invloed op haar loopprestaties. In plaats van van kop af weglopen in WK-finales, bleek ze ineens niet meer in staat zich te kwalificeren voor internationale toernooien: Ze werd in Zuid-Afrika voorbijgelopen door (technisch betere) atletes met meer gemiddelde testosteronnivo's. Haar tijden op haar favoriete 800 meter, een onderdeel van twee minuten, gingen met zes seconden omhoog. Dat is vijf procent verschil, met als enige factor een wijziging van haar hormoonhuishouding. Na wederom een rechtzaak (Zuid-Afrika tegen IAAF) werd de hormoontherapie voor Caster geschrapt, en, zonder wijziging in haar trainigsopbouw, liep ze in twee maanden tijd weer zes seconden sneller over 800 meter. Dit verschil van vijf procent is ook aangetoond bij andere atletes (bijvoorbeeld Dutee Chand) met dezelfde afwijking. Kennelijk vindt de IAAF dat de combinatie van de mate van afwijking (hormonaal gezien is een 'onbeperkte' Caster 'ruimschoots' een man - ze zit niet 'een beetje hoog' voor een vrouw) en het verschil in resultaat (5% is (vrijwel) onoverbrugbaar met meer trainingsarbeid of betere techniek) reden genoeg is om op een aantal onderdelen te eisen dat de hormonale identiteit (bijna) overeenkomt met de genderidentiteit.

Khalid Bakr
Khalid Bakr2 mei 2019 - 17:06

Anders moet ze voortaan maar met de mannen mee mogen rennen, wie weet valt ze ook daar in de prijzen!

Keilstra
Keilstra2 mei 2019 - 16:09

Mannelijke ouder wordende atleten kunnen zich laten ombouwen en dan weer goud winnen bij de vrouwen.

kipzonderkop
kipzonderkop2 mei 2019 - 7:40

Het is een maatschappelijke trend dat slechte verliezers van referenda/verkiezingen en nu dus ook sportwedstrijden schaamteloos luidkeels klagen. En dus helaas in kringen waar slechte verliezers de overhand hebben soms ook hun zin krijgen. Door in achterkamertjes samen te spannen die ander uit te sluiten.

3 Reacties
Quibus2
Quibus22 mei 2019 - 16:42

Het conflict tussen IAAF en Caster Semenya loopt al tien jaar, en is niet aangespannen door 'zielige' concurrentes. De IAAF voorziet een probleem doordat in de olympische 800 meter finale van Rio 2016 maar liefst drie "46 XY DSD" atletes stonden. Deze afwijking is zeldzaam, maar relatief eenvoudig te vinden als je in de juiste populaties zoekt. Dat zou betekenen, dat een klein sportland met genoeg geld, bijvoorbeeld Qatar, elders op de wereld atletes zou kunnen gaan scouten op een DNA-afwijking, ze naturaliseren, en zelfs zonder bijzonder goede looptraining de loopnummers op de vrouwenatletiek zou kunnen domineren. Het lijkt me redelijk om te zeggen dat dat onwenselijk is.

Khalid Bakr
Khalid Bakr2 mei 2019 - 22:50

Nee Qatar staat hier buiten!

kipzonderkop
kipzonderkop3 mei 2019 - 8:06

''zielige'' concurrentes laten anders wel van zich horen. Zoals bijvoorbeeld atletenmanager Ellen van Langen, in 1992 zelf olympisch kampioene op de 800 meter. Uiteindelijk winnen ook bij types als van Langen de commerciële belangen het van sportiviteit en gaan ze voor discriminatie. https://nos.nl/artikel/2272998-testosteronzaak-semenya-zet-topsportwereld-op-scherp.html

Daniel Blank
Daniel Blank2 mei 2019 - 7:12

Sporten heeft maar twee genders, man en vrouw. Met de verschillende trans en cis genders en de maatschappelijke verandering, wil men het verschil tussen genders juist laten verdwijnen. Misschien gewoon ook doen in de sport. 800 meter lopen, onafhankelijk of je transgender, cis-gender, man of vrouw bent. Ook gehandicapten kunnen meedoen. Ultieme gelijkheid, maar ik ben bang dat daar de handen niet voor op elkaar gaan.

JasDon
JasDon2 mei 2019 - 6:36

Het is niet makkelijk om over te oordelen, want naast testosteronniveau van de laatste maanden, jaren is er ook nog sprake van andere fysieke kenmerken. Zo hebben transvrouwen vaker een groter hart, longen etc. allemaal in de pubertijd ontwikkelde fysieke kenmerken die naast dat ene hormoon blijven meespelen. Transmannen daarentegen hebben altijd een nadeel, juist omdat die kenmerken na de tienerjaren veel minder ontwikkelen onder invloed van hormoontherapie. Dus ondanks dat Semenya nu evenveel testosteron heeft als een 'gemiddelde' vrouw is het goed mogelijk dat ze daarnaast nog veel voordelen heeft die andere vrouwen niet hebben. Toen we vroeger nog de klassieke indeling hadden, namelijk man en vrouw was er meestal een redelijk evenwichtig veld. De mensen met een natuurlijke aanleg, goede training en mentale capaciteiten konden goed met elkaar concurreren. Het werkte enigszins. Wat is dan eerlijk als je het hebt over het toelaten, erkennen van dit soort bijzondere uitzonderingen? Je kan het ook breder trekken, waarom zou er niet een speciale olympische klasse voor mensen met een beperkte motoriek, asthma, kleine lengte, grote lengte, etc.? Kan ik er wat aan doen dat ik ben geboren met een zodanige motoriek, dat ik bij het tennissen niet precies kan inschatten welke snaren precies geraakt zijn? Ik kan wel klagen, maar net zoals iedere andere amateursporter probeer ik me vooral maar te vermaken. Wat dat betreft snap ik de CAS en IAAF wel. Gezien de andere verschillen in fysieke kenmerken zou ik misschien nog verder willen gaan. Dat is heel lullig voor een aantal individuen, maar het zorgt er wel voor dat een sport competitief en het bekijken waard blijft.

3 Reacties
Roel2
Roel22 mei 2019 - 7:48

'Wat dat betreft snap ik de CAS en IAAF wel. Gezien de andere verschillen in fysieke kenmerken zou ik misschien nog verder willen gaan. Dat is heel lullig voor een aantal individuen, maar het zorgt er wel voor dat een sport competitief en het bekijken waard blijft.' Fijn, de eerste opzet naar vrouwensport overhevelen naar special olympics plus motivatie. Wat je beschrijft is een handicap (de sportterm welteverstaan, feitelijk is gewichtsklasse dat ook) en de sportieve prestaties 'corrigeren' naar de handicap. Dat lijkt heel mooi en nobel, maar uiteindelijk zal iedereen gaan kijken naar de 'open klasse', want daar spelen uiteindelijk de beste en sterkste atleten. Wel lullig dat in die klasse waarschijnlijk alleen maar mannen zullen spelen.

JasDon
JasDon2 mei 2019 - 9:00

@Roel, Juist niet, ik zou verder willen gaan dan de CAS en IAAF om de 99,5% van de sportende mensen laten concurreren tegen enigszins gelijke tegenstanders. Dus mannen en vrouwen. En alle afwijkingen, genetisch, hormonaal, etc. teleurstellen.

Roel2
Roel22 mei 2019 - 10:29

@JasDon: wel eens gehoord van clubkampioenschappen, regionale kampioenschappen, kelderklasse's, G-competities, en de Keuken Kampioen Divisie? Feit is dat iedereen op zijn eigen niveau sport, en de Olympische spelen of WK's zijn het hoogste niveau waar wereldtop tegen wereldtop strijdt, met slechts een paar beperkingen: geslacht bij geboorte en geen doping. En dan zijn er een paar vrouwen die door pure afgunst een ander uit de sterkste competitie willen verbannen zonder dat ze vals speelt, waardoor de 'nieuwe' competitie dus per definitie niet meer de sterkst mogelijke is en wat mij betreft van de Spelen geweerd mag worden. Het is nu wachten op een correlatie tussen cup-maat en testosteron-waardes, eens kijken hoe de standpunten dan verdeeld zijn...

quatsch
quatsch1 mei 2019 - 22:59

Naast gewichtsklassen in de sport ook maar de testosteronklassen gaan invoeren?

1 Reactie
Quibus2
Quibus22 mei 2019 - 16:31

Die zijn er al, we noemen het 'mannen' en vrouwen'. Het probleem is dat de '46XY DSD' atletes, waaromder Caster Semenya (maar ook Dutee Chand, en enkele andere vrouwen), qua gender in de ene categorie vallen, maar endocrien in de andere.

Bert de Vries
Bert de Vries1 mei 2019 - 21:55

In Nieuwsuur gaf Gregory Sedoc een schitterende genuanceerde reactie die de presentatrice een beetje boven de pet ging. De essentie: een eerlijke actie is onmogelijk. En elke competitie is per definitie profiteren van aangeboren voordelen die concurrenten missen. Wat een schitterende manier om topsport van heldendom te ontdoen.

3 Reacties
Roel2
Roel22 mei 2019 - 7:13

Met je conclusie ben ik het niet eens, want hoe dan ook gaat er een bult trainingsarbeid aan vooraf. Je kan wel fysiek getalenteerd zijn, maar ook geestelijk moet je topsport bedrijven om de echte top te bereiken. In de wereldtop draait het natuurlijk altijd om details, maar aangeboren talent is mits aan alle overige voorwaarden is voldaan, vaak wel beslissend. Waar ik nu al van baal, en de IAAF straks ook, is dat de Olympisch kampioenes tot 800 meter per definitie niet de beste vrouwen - ook niet die dag zelf - zijn. De waarde van de medaille devalueert enorm, de winnares wint omdat Semanya niet mee mocht doen. Dan kan je net zo goed die afstanden schrappen op de kalender....

Bert de Vries
Bert de Vries2 mei 2019 - 13:28

Roel, het geweldige van Sedoq is, dat hij ook zaken als wilskracht en het kunnen verdragen van extreme belastingen typeert als 'aangeboren' eigenschappen in plaats van verworven vaardigheden. Wat hij zegt, neemt niets weg van het buitengewone van de prestatie. Het neemt alleen weg wat door idolatrie aan de presterende wordt toegeschreven. En geloof me, er zijn legio mensen die vergelijkbarte inspanningen leveren, maar dan buiten de schijnwerpers.

Roel2
Roel23 mei 2019 - 7:41

Persoonlijk vind ik het wat te eenvoudig om alles maar op aangeboren eigenschappen te gooien, en om heel eerlijk te zijn, ook deprimerend. Het is eigenlijk de basis van 'wie als een dubbeltje geboren wordt, zal nooit een kwartje worden'. Het is juist daarom goed om idolen te hebben. Wetenschappers, componisten, schilders, en dus ook sporters, want de verhalen van mensen uit zeer slechte buurten die slagen omdat ze op de moeilijke momenten de juiste keuzes maakten, zijn gelukkig veel aanwezig.

MartinvanderLinde
MartinvanderLinde1 mei 2019 - 18:45

Dit zou ook de oplossing zijn voor transseksuelen in de sport, naast gewichtklassen ook testosteronklassen invoeren. In de vechtsport gaan geruchten dat vooral Braziliaanse vrouwen testosteron toegediend krijgen om sterker te worden. Vergeleken met de Noord Amerikaanse of Europese vrouwen zijn ze veel gespierder.

1 Reactie
Satya
Satya1 mei 2019 - 21:40

Wat mij betreft geen transseksuelen. Bepaalde keuzes hebben consequenties. Ik vind in de vechtsport transseksuelen competitie vervalsing. Voor de rest accepteer ik ze in het dagelijks leven met alle plezier , Peter wordt Petra prima ik zal je gewoon respecteren en ik zou prima met iemand kunnen omgaan

Tony Soprano
Tony Soprano1 mei 2019 - 17:41

[Mannen hebben vaak hogere testosteronwaarden in het bloed, maar niet altijd, aangezien testosteronwaarden afhangen van veel verschillende factoren zoals leeftijd, medische aandoeningen, medicatie, menstruatiecyclus en stress. ] Bij Tony ligt het voornamelijk aan zijn menstruatiecyclus inderdaad.

Roel2
Roel21 mei 2019 - 16:28

De CAS stelt dat het “nodig, redelijk en proportioneel” is om “de integriteit van atletiek voor vrouwen te bewaken”, maar dit is wellicht de doodsteek van vrouwensport in het algemeen. Blijkbaar wordt het geslacht gereduceerd tot een concentratie testosteron en hoger aangeslagen dan het geslacht bij geboorte. Gefeliciteerd, volgende stap is vrouwensport in zijn geheel overhevelen naar de special Olympics, want vrouwen zijn volgens de CAS gewoon allemaal hormonaal beperkt.

1 Reactie
Spanveer
Spanveer1 mei 2019 - 20:53

Die laatste conclusie gaat me te ver maar wel eens met de rest van je opmerkingen. Het CAS weigert te accepteren dat er natuurlijke verschillen zijn wat de testosteronwaarden betreft. Dat men daarom vrouwen wil verplichten hun testosteronwaarden middels medicatie te verlagen naar een discutabel lage waarde is schandelijk. Hier wordt het omgekeerde van doping onder toezicht van het CAS opgelegd. De volgende stap is dat mannen die van nature een hoge testosteronwaarde hebben verplicht worden die te verlagen naar door het CAS vast te stellen norm. Er zijn verschillen tussen atleten: lengte, gewicht, spiermassa kunnen zeer verschillend zijn. Een Nederlandse top atleet met een gewicht van 80 kg zal nooit een marathon winnen. Ondanks zijn topconditie zal hij het altijd afleggen tegen Afrikaanse lopers die 20 kg minder wegen. Hier is de lichaamsbouw de bepalende factor. Het CAS is naar mijn idee van het pad af. Zolang de testosteronwaarden horen bij de persoon van de atleet moet je daar als sportorganisatie van af blijven.