Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Remkes: boerencrisis reikt veel verder dan stikstof

Bemiddelaar noemt eerste overleg zonder protestboeren "buitengewoon constructief"
Joop

Afrika en Afrikanen: nog steeds tweederangs

  •  
29-01-2020
  •  
leestijd 5 minuten
  •  
EPGjfi4WAAAsmEx
Met het wegknippen van de Oegandese Vanessa Nakate werd ‘om esthetische redenen’ een heel continent gewist
Vijf jonge milieuactivistes gaan gezamenlijk op de foto. Greta Thunberg neemt een centrale positie in. De foto werd vorige week gemaakt in Davos. Maar toen persbureau AP het beeld verspreidde, was de enige zwarte activiste eraf geknipt.
Met het wegknippen van de Oegandese Vanessa Nakate werd ‘om esthetische redenen’ een heel continent gewist. Extra wrang, omdat Afrika tot op heden het grootste slachtoffer van de opwarming van de aarde is, terwijl het content er de minste schuld aan draagt.
Reuters hield de foto wel intact, maar dit persbureau bezondigde zich weer aan een andere veel voorkomende slordigheid: Vanessa Nakate had bij Reuters een andere naam gekregen, namelijk die van de Zambiaanse milieuactiviste Natasha Mwansa. Afrikaanse wereldburgers lijken nu eenmaal te veel op elkaar, zo ondervond ook het Zuid-Soedanese model Adut Akech.
WHO Magazine uit Australië, het land waar Adut woont, plaatste vorig jaar een uitgebreid interview met het model over haar carrière en de houding in de mode-industrie ten aanzien van modellen met een Afrikaanse achtergrond. Alleen werd het op zichzelf prima interview geïllustreerd met de foto van een ánder Afrikaans model: Flavia Lazarus.
Naamsverwisseling Wat is er toch aan de hand wanneer het om Afrika en wereldburgers met een Afrikaanse achtergrond gaat? De Nederlandse reclamesector gebruikt het liefst licht getinte acteurs-met-afro in onze tv- en online commercials, zo lazen we vorig jaar in een uitgebreide analyse die NRC had gemaakt. Te donker is blijkbaar te confronterend. En het Nederlandse parlement telt 0 leden met een Afrikaanse of bijvoorbeeld Afro-Surinaamse achtergrond.
Democratie ja, maar minder democratie voor Nederlanders met een Afrikaanse achtergrond, zagen we ook in 2018 bij de RTL Late Night uitzending met KOZP-activist Jerry Afriyie en de later strafrechtelijk veroordeelde ‘blokkeerfriezin’ Jenny Douwes. De voorman van Kick Out Zwarte Piet werd aanvankelijk als een kleine jongen afgeserveerd; hij mocht slechts aan de zijkant plaatsnemen. Ook werd Jerry door presentator Twan Huys eerst nog Jeffrey genoemd, want als het om Afrikaanse Nederlanders gaat, mogen we ons wel de nodige slordigheden permitteren.
Hoe dan ook, in de reacties die op de uitzending volgden, zagen we dat de meeste media als vanzelfsprekend de kant en het perspectief van de ‘witte onschuld’ van Jenny Douwes kozen, uiteraard zonder enige kennis van zaken over wat er nu daadwerkelijk aan de uitzending vooraf was gegaan. Meest schrijnend was nog wel de column van Angela de Jong in het AD, waaruit hier een alinea:
“In dit geval was Jenny Douwes, boegbeeld van de ‘blokkeerfriezen’, het slachtoffer. Want elke nieuwsredactie weet inmiddels: alles dat met Zwarte Piet te maken heeft, doet Twitter exploderen. En als er dan nog iemand boos van tafel opstaat, is de rel compleet. Dus in dit geval werd Douwes gisteravond onder valse voorwendselen naar de studio gelokt. Nee, ze hoefde echt niet in discussie met Jerry Afriyie van Kick Out Zwarte Piet. Hij zou enkel op de eerste rij zitten. Maar verrassing: live in de uitzending vroeg Huys Afriyie natuurlijk tóch aan tafel. Met de zalvende domineeswoorden dat zijn tafel voor iedereen is en dat iedereen daar zijn verhaal mag doen. Op een ding had de redactie niet gerekend: dat Douwes bleef zitten. Slim, vond ik. Want zo kon ze ons kijkers haarfijn uitleggen op welke schandalige wijze ze genaaid werd door Twan en zijn redactie.”
Dat Angela de Jong de kant koos van de witte vrouw, zonder dat ze ook maar een begin van kennis had over de voorgesprekken die er met Jerry Afriyie en Jenny Douwes waren geweest, zegt eigenlijk alles over de onbewuste vooroordelen jegens Nederlanders met een Afrikaanse achtergrond.
In dat kader is de weigering van premier Rutte om met de mensen van Kick Out Zwarte Piet in gesprek te gaan eveneens méér dan tekenend. Wél praten met wet-overtredende boeren, wél praten met geen-handen-gevende gele hesjes, maar niet met een van de meest fatsoenlijke actievoeders van Nederland, Jerry Afriyie.
De internationale luchtvaartsector Deze week publiceerde Al Jazeera een artikel over hoe de internationale luchtvaartindustrie Afrika als tweederangs-continent beschouwt. Veel daarin beschreven zaken zijn voor mensen die geregeld naar Afrika reizen, zeer herkenbaar.
Neem het Brusselse vliegveld Zaventem. Daar vertrekken de vluchten naar Afrika op de meest ver weg gelegen vertrekhal, min of meer afgescheiden van de rest van het vliegveld. De ‘Africa Terminal’, zoals passagiers deze vertrekhal noemen, kent als enige hal geen winkels; je kunt er alleen – en zeer beperkt – wat drank en snacks kopen.
Passagiers die vanuit Afrika naar de Verenigde Staten of Canada vliegen, doen dat vaak via Europa, en veelal met dezelfde luchtvaartmaatschappij. Eerst met Air France van Afrika naar Europa, daarna met Air France van Europa naar Noord-Amerika. Het verschil tussen de Afrika/Europa- en Europa/Noord-Amerika-vluchten springt dan extra in het oog.
De vluchten van Europa naar Noord-Amerika kennen meer beenruimte, grotere touchscreen monitoren en (volgens veel Afrikaanse passagiers) vriendelijker cabinepersoneel. Daar waar op de vluchten van Europa naar Noord-Amerika meestal het nieuwste materieel wordt ingezet, wordt op vluchten naar Afrika structureel met het oudste materieel gevlogen. Zo is er op veel vluchten naar Noord-Amerika wifi aan boord, maar naar Afrika uiteraard niet. Air France biedt reizigers naar de VS wél en reizigers naar Afrika géén USB-poort. Het entertainment-aanbod op vluchten naar Afrika is beperkt, daar waar dat op vluchten naar de VS breed is.
Een passagier uit Sierra Leone vertelde dat KLM haar maar liefst 8 uur in het vliegtuig op luchthaven Schiphol liet wachten, op doorreis van de VS naar Freetown in Sierra Leone. Halverwege de wachttijd kreeg ze alleen water en crackers. En een Nigeriaanse passagier die via Parijs terugvloog naar de Nigeriaanse hoofdstad Abuja, zat door een staking twee dagen vast op luchthaven Charles de Gaulle.
Daar waar voor passagiers met een EU- of Amerikaans paspoort hotelaccommodatie werd geregeld, moest deze HR-manager van Save the Children uit Nigeria de nacht doorbrengen in de airport lounge. Pas nadat hij zijn beroep noemde en aangaf voor welke organisatie hij werkte, kreeg hij de volgende dag alsnog hotelaccommodatie aangeboden. Maar de standaard was: Afrikaanse passagiers slapen in de airport lounge.
Bovenstaande schetst nog een zeer beperkt beeld van de grote verschillen waarop onze internationale samenlevingen omgaan met witte en zwarte wereldburgers.
Gelukkig neemt het bewustzijn hierover wel toe, zoals de inmiddels dertienjarige Amerikaanse activiste Naomi Wadler hieronder haarfijn uitlegt. Dat geeft hoop.
Dit artikel is ook gepubliceerd op advariety.today

Meer over:

opinie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (18)

Rechtse Bal4
Rechtse Bal430 jan. 2020 - 10:53

het is afschuwelijk te moeten constateren dat er nog media in de geciviliseerde wereld censuur toepassen op foto's, nieuw en artikelen. Dat moet inderdaad aan de kaak gesteld worden en niet afdoen dat je dan maar de knop moet omdraaien of die media niet meer raadplegen. Romer heeft wat zijn artikel volledig gelijk... er valt voor hem m.i. nog veel te doen.

1 Reactie
Jozias2
Jozias230 jan. 2020 - 21:53

Dus het bijsnijden van een foto vanwege de compositie mag maar niet als er daardoor iemand van Afrikaanse komaf van de foto gaat?

Zeurmachine
Zeurmachine30 jan. 2020 - 10:10

Ten eerste: Afrika wordt door China in rap tempo omgeploegd tot industriegebied. In combinatie met een veel te hoog geboortecijfer betekent dat Afrika net zo min onschuldig is in de vernietiging van de vrije natuur. Ten tweede: KOZP is geen beleefde actiegroep. Het zijn trendvolgers die rotzooi trappen met uiteraard de VS als grote voorbeeld. Amsterdam is begonnen met bruine pieten met een surinaams accent. Het is hun probleem. Gewoon dat domme accent weg, zwarte smink ipv bruin en weg is het probleem! Dan kun je nog eindelos aan de steggel gaan over dat kroeshaar. Dat komt van de arabieren vrijgekochte slaaf die bij Sint hoort uit Myra. Stoor je je daar toch liever aan: de kraaien van een voorchristelijke god zijn ook de voorlopers van zwarte piet. Doe je toch lekker stijl zwart haar, joh. Maar hou op hou op met dat kletsverhaal over blackface. Heel flauw om een foto te gebruiken om hier nog een keer over te beginnen. Ten derde: het is belachelijk om iemand weg te knippen van een foto. Journalistieke willekeur noem ik dat. Joost mag weten hoe vaak dat gebeurt. Berichtgeving hoort volledig te zijn, dus zij hoorde er met haar naam wel degelijk bij te staan.

Joop den Uil
Joop den Uil30 jan. 2020 - 8:44

heb dat al eerder opgemerkt: de badge van de 4 rechtse dames was van de milieuorganisatie, terwijl de badge van Vanessa een toegang tot een seminar was. Wellicht heeft de krant alleen de milieuorganisatie willen tonen en niet de andere bezoekers erbij. Helaas zijn bij de recente foto's de badges er allemaal ook afgeknipt.

marcelhermus
marcelhermus30 jan. 2020 - 0:57

En nou de foto nog eens goed bekijken. De persoon links staat er een beetje naast en kijkt niet naar de centrale positie. Oftewel ze doet niet mee aan de foto. De foto zonder haar roept veel meer eenheid op omdat ze veel meer gecentreerd kijken.

2 Reacties
LaBou
LaBou 30 jan. 2020 - 11:15

En toch vragen we ons elke keer weer af waar toch die beschuldigingen m.b.t. racisme vandaan komen.

Jozias2
Jozias230 jan. 2020 - 21:58

@Labou, Ja dat vraag ik mij zeker af. Dat er iemand is afgeknipt is duidelijk Dat er iemand met een Afrikaans uiterlijk vanaf geknipt is is ook duidelijk. Maar dat er iemand van de foto is afgeknipt VANWEGE haar Afrikaanse uiterlijk is niet duidelijk. Dat is een aanname en eigenlijk heel kwalijk. Wat nou als de foto editor enkel en alleen vanwege het verhaal en compositie de foto heeft bewerkt zonder te kijken naar afkomst of huidkleur dan doet diegene het toch goed? Of moet diegene toch kijken naar huidskleur? De discussie of er überhaupt van een foto afgeknipt mogen worden is een hele andere. Dat staat los van de discussie over huidskleur zoals deze door de schrijver van dit onderwerp gemeend gevoerd te moeten worden

Flink
Flink29 jan. 2020 - 20:54

Meisje is misschien gewoon niet zo fotogeniek, join the club zou ik zeggen.

1 Reactie
Tom Meijer
Tom Meijer30 jan. 2020 - 8:17

Fotogeniek????

Frank van der Laar
Frank van der Laar29 jan. 2020 - 20:14

Als Vanessa Nakate dezelfde PR kon veroorloven als Greta Thunberg, dan had ze zeker in het midden gestaan.

Zeppelin2
Zeppelin229 jan. 2020 - 17:14

"Afrikaanse wereldburgers lijken nu eenmaal te veel op elkaar, zo ondervond ook het Zuid-Soedanese model Adut Akech." Romer kan begrip opbrengen voor een gemaakte fout. Wadler heeft natuurlijk helemaal gelijk als het gaat om de rol van de media, hoe de bewust en onbewuste vooroordelen die bij het publiek leven worden bepeeld, of de vooroordelen van de media over de vooroordelen die leven bij het publiek waar ze op willen inspelen. Kijken hoe je wordt beïnvloed, zodat je je niet door beeldvorming hoeft laten te beïnvloeden, dat is de boodschap van Wadler.

I am Legion
I am Legion29 jan. 2020 - 16:49

Ja jôh... Blijf de cultus dienen dat de zwarte mens, net als andere gevallen de lichtgekleurde Noord-Afrikaan, een slachtoffer is van een samenzwering van de witten en westerlingen door werkelijk in van alles en nog wat, hoe onzinnig ook, daar "bewijs" toe te verzamelen. Zelfs al vind je een geval van duidelijk racistische denken of handelen jegens zwarte of lichtgetinte mensen met een Afrikaanse achtergrond dan is dat nog niet exemplarisch voor dat van de witte en westerse burgers in het algemeen. Sterker nog: Er is geen enkele feitelijke aanleiding te beweren dat onder zwarte of lichtgetinte mensen met een Afrikaanse achtergrond het met de mate van racisme jegens anderen anders gesteld is dan onder witten of westerlingen. Beweer je iets anders dan is dat zonder op onderzoek en onomstotelijk gefundeerd bewijs racistisch. Onder zwarte of lichtgetinte mensen zal racisme, net als luiheid, en andere negatieve of positieve eigenschappen niet meer of minder voorkomen. Maar dat idee past niet in de frame van degenen die de witten en westerlingen als racisten wensen te zien en de zwarte en lichtgetinte mens met een Afrikaanse achtergrond als fundamenteel slachtoffer.

[verwijderd]
[verwijderd]29 jan. 2020 - 16:39

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
Jozias2
Jozias230 jan. 2020 - 22:04

En daarnaast is het zo dat personen die onverhoopt moeten overnachten op een luchthaven wel moeten beschikken over een visum indien ze visumplichtig zijn om in een hotel te overnachten op landside. Overigens is er op schiphol ook een hotel op airside. Daar selecteren ze niet op huidskleur. Of je in aanmerking komt voor een overnachting en of maaltijden heeft enkel te maken met de betreffende maatschappij en (de prijs van) je ticket.

robheus2
robheus229 jan. 2020 - 15:46

Afrika stoot van alle werelddelen per persoon de minste CO2 uit, maar draagt wel de gevolgen van de klimaat verandering door droogte en hevige regenval en andere klimaat problemen. Ook al zouden we morgen stoppen met fossiele brandstoffen gebruik, dan zijn de klimaat effecten nog vele decennia lang merkbaar. Een meer directe aanpak is dan ook vereist, zoals het planten van meer bomen om bodem-erosie tegen te gaan. Steun afrika met bomenplanten. Steun de campagne #80milliontrees #challenge2020 van Nanah Takaza voor planten van 80 miljoen bomen in DR Congo. Lees het initiatief #co2neutralewijken: https://github.com/duurzamekorrewegwijk/DuurzameKorrewegwijk/blob/master/doc/uitgave/initiatiefco2neutralewijken.pdf

Sam V
Sam V29 jan. 2020 - 15:40

Een paar anekdotes gebruiken om je verhaal te staven maken het verhaal nog niet waar. Ik mis de bredere context waaruit het zou blijken dat Afrika wordt achtergesteld. Ik kan er wel een paar geven: Op economisch gebied is de Afrikaanse consument minder interessant dan de Europese of Amerikaanse consument. Dat zie je automatisch terug in de kwaliteit van de productie en dienstverlening. Niets vreemd aan. De investeringen moeten wel terugverdiend worden. Op politiek vlak is de grootte van een beweging en de mate waarin deze ondersteund wordt in de maatschappij natuurlijk wel belangrijk. Een Minister-President kan niet elke demonstrant ontvangen. Daarnaast zal hij meer genegen zijn mensen te ontvangen als ze een goed verhaal hebben of daadwerkelijk ergens door benadeeld worden. Dat kunnen boeren zijn, maar ook mensen (waaronder veel zwarte mensen) die benadeeld zijn door de Bekastingdienst. Het medialandschap waar nou eenmaal door concurrentie keuzes gemaakt worden die niet iedereen zal bevallen. Private ondernemingen moeten scoren bij hun lezers/kijkers. Bij de NPO zie je een veel genuanceerder beeld, maar zelfs daar hebben veel mensen kritiek op. Volgens sommigen te links, volgens anderen te rechts. Anekdotisch bewijs is geen bewijs. Ik lees liever wat de schrijver als oorzaken en achtergrond ziet.

1 Reactie
Paul250371
Paul25037129 jan. 2020 - 19:58

"Op economisch gebied is de Afrikaanse consument minder interessant dan de Europese of Amerikaanse consument. Dat zie je automatisch terug in de kwaliteit van de productie en dienstverlening. Niets vreemd aan. De investeringen moeten wel terugverdiend worden." Dat verklaart waarom 2 mensen in dezelfde vlucht, met een calamiteit, met dezelfde ticket opgesplitst worden zodat de blanke in een Hotel kan overnachten en de zwarte niet. Dit soort feiten veroordelen? Je laat liever je vingers er af knippen dan je dat moet typen. Racisme bagatelliseren, ontkrachten, verklaren, normaliseren. Jij staat voor aan.

Max6
Max629 jan. 2020 - 15:39

Ik zal niet ontkennen dat er een kern van waarheid in dit betoog zit, maar wat een hoop oude koeien en incidenten worden hier bij elkaar geraapt om een punt te maken. Ik neem aan dat er ook wel eens blanke personen van een foto geknipt worden, niet de meest gunstige plek aan tafel hebben, met de verkeerde naam aangesproken worden, lang moeten wachten bij een vertraging, etc, etc... life sucks Alleen zodra het iemand van kleur overkomt dan is het blijkbaar nieuws. Ik vind het kwalijk dat deze mensen zo (door de schrijver) in de slachtofferrol geduwd worden. Doe dat nou eens niet, ze kunnen echt wel voor zich zelf opkomen. Gelijke behandeling voor iedereen aub.