Sfeerfoto van Zembla
Zembla

Zembla

Iedere donderdag om 21.10 uur opnpo2

Hét onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA.

VOLG ONS

Zembla

Stikken langs de snelweg

16 mei 2011
  •  
leestijd 4 minuten
Honderdduizenden mensen die dichtbij een snelweg wonen hebben een verhoogde kans op luchtwegaandoeningen en hart- en vaatziekten. Hetzelfde geldt voor kinderen op scholen in de buurt van autosnelwegen. Dat zeggen deskundigen in deze ZEMBLA uitzending. Het kabinet Rutte is druk met het verhogen van de maximum snelheden en het verbreden van wegen. Dat zal tot nog meer gezondheidsproblemen leiden.

Ook onder de norm is fijnstof gevaarlijk
Minister Schultz van Infrastructuur en Milieu verklaarde onlangs dat de lucht in Nederland de afgelopen jaren zo schoon is geworden dat op veel plekken de maximum snelheid voor auto’s omhoog kan. Want bijna overal blijven we in Nederland nu onder de Europese norm voor fijnstof en stikstofdioxide.  Maar dat betekent niet dat het niet meer ongezond is om dichtbij de snelweg te wonen, legt hoogleraar transportbeleid Van Wee van de TU Delft uit: ‘Het is wel waar dat de luchtkwaliteit nu veel beter is dan dertig jaar geleden. Maar het is niet waar dat we ons geen zorgen hoeven te maken.’ Want met name voor fijnstof geldt dat er geen ‘no effect level’ is: de norm van 40 microgram per kubieke meter is een maximum, maar het is het allerbeste om helemaal geen fijn stof binnen te krijgen.

Vooral kleinste deeltjes zijn gevaarlijk
Bovendien gaat de Europese norm uit van de PM10 fijnstof, terwijl de kleinere fijn stof deeltjes veel meer schade veroorzaken, legt hoogleraar preventieve geneeskunde Van Schayck van de Universiteit Maastricht uit. ‘Die kleine deeltjes komen veel dieper in de longen, die komen op een plek waar je ze niet meer kunt ophoesten. Dat kan heel veel kwaad, niet alleen voor de longen, maar met name voor het hart. Het aantal hartinfarcten dat veroorzaakt wordt door fijnstof is aanzienlijk.’

Ewijk meest vervuilde plek van Nederland?
ZEMBLA ging op verschillende plekken langs de snelweg kijken. Zoals in het dorp Ewijk nabij Nijmegen, langs de A50. Hier denderen dagelijks twintigduizend vrachtwagens voorbij en onlangs is de schop de grond in gegaan voor een verdubbeling van het aantal rijstroken. De bewoners van Ewijk vragen al jaren tevergeefs om geluidsschermen. En tot hun schrik ontdekten ze vorig jaar ook nog dat door de wegverbreding Ewijk straks de meest vervuilde plek van Nederland wordt. Er zijn hen schermen tegen de luchtvervuiling beloofd, maar ook die belofte staat nu weer op losse schroeven.

De gemeente Ouderamstel stelt dat men zich aan de wettelijke regels houdt bij het bouwen van een nieuwe school langs de A9. Mary Bulterman, één van de verontruste ouders, is daardoor gefrustreerd geraakt. ‘Iedereen is op de hoogte van de gevaren die de kinderen lopen aan de snelweg, maar niemand onderneemt actie. Ze gaan gewoon door met de plannen.’
Tunnel van Maastricht
In Maastricht wordt de lucht al jaren lang vervuild door de A2, die dwars door de stad gaat. Nu is besloten om de weg in een tunnel onder de stad door te laten lopen. Met de aanleg van de tunnel is inmiddels begonnen, maar de lucht in de tunnel zal niet worden gefilterd. Volgens de verantwoordelijke wethouder Nuss is dat niet nodig want ‘dit plan voldoet aan de normen en nog wel ruimschoots.’
Maar volgens professor Van Schayck zal de lucht bij de tunnelmonden straks extra verontreinigd zijn, omdat alle uitlaatgassen er daar in dubbel geconcentreerde vorm uit zullen komen.
Reactie Ministerie van Infrastructuur en Milieu (pdf) op door ZEMBLA gestelde vragen.
Websites

Geen nieuwe scholen naast de snelweg (astmafonds)
School moet een gezonde plek zijn, niet een plek waar kinderen ziek worden. Daarom moeten er in Nederland geen nieuwe scholen meer komen naast een snelweg. Tussen school en snelweg moet minstens 300 meter zitten, zo staat in de petitie die het Astma Fonds dinsdag 8 februari aanbood aan de Tweede Kamer.

Het Actiecomité A50EWIJK is opgezet door bewoners uit de Veluwstraat, de Van Heemstraweg, De Luit en de Ir. van Stuivenbergweg. Reeds vanaf het midden van de jaren tachtig voerden omwonenden van de A50 via verschillende buurtcomités acties om de geluidsoverlast van de A50 te verminderen.

Projectpagina van  Maastricht-bereikbaar 

Mileudefensie over luchtkwaliteit

Bent u al een Nieuwe Rijder?Auto's zijn de laatste jaren steeds beter geworden. Moderne auto's vragen daarom om een nieuwe rijstijl. Bent u al een Nieuwe Rijder en haalt u het beste uit uw auto? Test uw rijstijl!U krijgt 12 meerkeuzevragen. Binnen 10 minuten weet u of u een Nieuwe Rijder bent. Aan het eind van de test krijgt u tips om uw rijstijl te optimaliseren. Zo bespaart u brandstof. Dit is goed voor het milieu en scheelt in uw portemonnee.Klik hier om de test te starten.

Altijd op de hoogte zijn van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.

Sfeerbeeld BNNVARA programma's