Zembla
Zembla

Donderdag om 20.25 uur op NPO2npo2

Het onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA
Zembla

'Moderna sluist miljardenwinst weg naar belastingparadijzen'

13 jul 2021
  •  
leestijd 2 minuten
  •  
1993 keer bekeken
Vaccinatie

© ANP

Vaccinproducent Moderna heeft een structuur opgetuigd om zijn miljardenwinsten weg te sluizen naar belastingparadijzen. Dat blijkt uit onderzoek van de Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen (SOMO). "Een schande", vindt onderzoeker Vincent Kiezebrink SOMO. De Europese Unie bestelde volgens hem al voor meer dan 10 miljard dollar aan Moderna-coronavaccins.
Samen met Wemos, een organisatie die zich hard maakt voor een gelijke toegang tot gezondheidsdiensten, is Kiezebrink erachter gekomen dat de rekeningen voor door de EU bestelde vaccins worden betaald aan een recent opgerichte dochteronderneming in het Zwitserse Bazel. Dat zou blijken uit een gelekt contract tussen Moderna en de Europese Commissie.

Zwitserland is volgens SOMO berucht om zijn lage belastingtarieven en geheime belastingregelingen. Het is hierdoor onmogelijk te achterhalen hoeveel belasting Moderna daadwerkelijk betaalt in Zwitserland. Daarnaast staan de patenten op het vaccin geregistreerd in het Amerikaanse Delaware. Dat is volgens het onderzoek een waar patentenparadijs. Delaware heft geen belasting op inkomsten uit immateriële activa zoals patenten. Een groot deel van de door Moderna behaalde winst wordt hoogstwaarschijnlijk met behulp van royaltybetalingen voor het gebruik van patenten naar Delaware verschoven, denkt Kiezebrink. Daar zou de winst dan laag worden belast.

'Samenleving betaalt'

"Als samenleving betalen we driedubbel", zegt de onderzoeker. "We financieren het onderzoek naar vaccinontwikkeling, betalen te hoge prijzen voor de aanschaf van die vaccins en vervolgens gebruikt Moderna ook nog belastingconstructies om vennootschapsbelasting te ontwijken."
Voor het onderzoek gebruikte SOMO onder andere de jaarrekeningen en kwartaalverslagen van Moderna, mediaberichten, de bedrijfsinformatiedatabase Refinitiv Eikon en een uitgelekt contract tussen Moderna en de Europese Commissie. Twee weken voor publicatie van het artikel heeft SOMO alle bevindingen voorgelegd aan Moderna, maar het bedrijf heeft ondanks herhaaldelijke verzoeken niet gereageerd, schrijft SOMO. 

Het vaccin van Moderna is ontwikkeld met openbare financiering. Het zou gaan om enkele miljarden dollars. Volgens de consumentenbelangen organisatie Public Citizen werd de ontwikkeling van het vaccin volledig betaald door de belastingbetaler. 

Lees het hele onderzoek van SOMO

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.

Meer over dit onderwerp

Populair bij BNNVARA