Sfeerfoto van Zembla

Zembla

Het onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA
Zembla

GenX ook in kraanwater in regio's Den Haag, Zoetermeer en Leiden: politiek bezorgd

15 aug 2017
  •  
leestijd 3 minuten
Dupont / Chemours
Het omstreden GenX, afkomstig van fabriek Chemours in Dordrecht, is in kleine hoeveelheden aangetroffen in drinkwater dat waterbedrijf Dunea levert. Het gaat om de regio’s Den Haag, Zoetermeer en Leiden. Die regio’s zijn aangesloten op de waterproductielocaties in Monster, Katwijk en Scheveningen. Dunea zegt dat de hoeveelheden zo klein zijn, dat het geen gevaar voor de volksgezondheid oplevert, maar de politiek is er niet gerust op.
Dupont Chemours ANP
 “Het gaat om waardes die dertig keer lager zijn dan de richtwaarde die de overheid geeft als veiligheidsgrens voor deze stoffen in drinkwater. Ons drinkwater is betrouwbaar en voor jong en oud veilig om te drinken”, schrijft Dunea op haar website.
GroenLinks en de PVV in de Provinciale Staten van Zuid-Holland reageren geschokt en willen dat Chemours stopt met het lozen van GenX: “Ik ben ervan geschrokken dat GenX zo snel na de lozing in Dordrecht al de drinkwaterwinning aan de andere kant van de provincie heeft bereikt”, zegt Berend Potjer van de Statenfractie van GroenLinks in het AD .
Andere plekken waar GenX is aangetroffen  
In januari dit jaar trok drinkwaterbedrijf Oasen, dat kraanwater levert aan tienduizenden huishoudens in de omgeving van Chemours, aan de bel omdat het de GenX-stoffen niet goed uit het water kan filteren.  Later bleek de stof ook voor te komen in kraanwater in Dordrecht, Rotterdam, Gouda, Goedereede, Spijkenisse en Alblasserdam. 
 De richtwaarden die gelden voor de hoeveelheid GenX dat in het drinkwater mag voorkomen, zijn opgesteld door het RIVM, met daarbij de mededeling dat de richtwaardes in de toekomst naar onder of boven kunnen worden bijgesteld.
Wat is GenX?
GenX is een chemische stof die wordt gebruikt bij de productie van teflon door het chemiebedrijf Chemours, dat tot 2015 een chemische divisie van DuPont was. Chemours stapte over GenX omdat de stof PFOA (C8), waar teflon eerst mee werd geproduceerd, werd verboden. Technisch gezien is GenX niet één stof, maar een naam voor een techniek waarbij meerdere stoffen gebruikt worden.
 Volgens Chemours is GenX minder giftig dan PFOA, maar toxicologen zeggen dat het vrijwel identiek is en dat de teflonproducent onmiddellijk moet stoppen met GenX.
Chemours (het voormalige DuPont)  ontkent  dat het illegaal het giftige GenX in het water bij Dordrecht heeft geloosd, maar de minister benadrukte onlangs nog dat er geen twijfel over bestaat dat dit wel is gebeurd:
“Uit het onderzoek van Rijkswaterstaat blijkt onomstotelijk dat gemeten concentraties GenX benedenstrooms van Dordrecht afkomstig zijn van de lozing van Chemours” , zei minister Schultz van Haegen.
Ook in de Maas zijn zeer lage concentraties GenX gevonden. Waar deze vandaan komen, is nog niet duidelijk. Dat wordt onderzocht.  
'Nu veilig, maar dat kan veranderen'
Dunea is ervan overtuigd dat het drinkwater nu veilig is, maar waarschuwt wel dat de lozingen en uitstoot van de stoffen in de toekomst tot hogere concentraties kunnen leiden. “Daarom maakt Dunea zich samen met andere waterbedrijven hard voor schone bronnen. We zoeken actief de samenwerking met alle partijen die daaraan kunnen bijdragen. Want voor een goede waterkwaliteit is de inzet en medewerking nodig van veel partijen: van toezichthouders én de industrie.”
De PVV pleit in de provincie samen met GroenLinks voor meer onderzoek naar GenX. Volgens de PVV is Chemours in Dordrecht de enige gebruiker van de stoffencombinatie GenX en het bedrijf gebruikt GenX pas vijf jaar.
“Deze verspreiding gaat zo snel, dat is niet normaal” , zegt Groenendijk van de PVV in het AD.
De zaken tegen DuPont
In de ZEMBLA-uitzending  ‘Geheimen van de chemische industrie’  is te zien hoe het chemiebedrijf DuPont in Amerika jarenlang substantiële gezondheidsrisico’s van PFOA verzweeg. De stof werd in te hoge concentraties geloosd in de rivier en kwam terecht in het drinkwater. Omwonenden van de fabriek en oud-medewerkers werden ziek en stelden het bedrijf aansprakelijk voor de gezondheidsschade. Terwijl Dupont volhoudt dat de gezondheidsrisico’s klein zijn, kregen twee mensen tot nu toe een schadevergoeding van ruim anderhalf en ruim vijf miljoen dollar. 
Bekijk: ZEMBLA - 'Geheimen van de chemische industrie':

Meer over:

, , , ,

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.