Sfeerfoto van Zembla
Zembla

Zembla

Vanaf 6 februari iedere donderdag om 20.25 uur opnpo2

Het onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA.
Zembla

Enquête ZEMBLA: nog veel ovens met asbest in bakkerijen

6 jun 2016
  •  
leestijd 3 minuten
Asbestbakkers
In minstens 39 ovens verdeeld over 20 industriële bakkerijen in Nederland zit asbest. Dat blijkt uit een enquête die ZEMBLA heeft gehouden onder 86 brood- en banketbakkerijen. Volgens asbestdeskundigen en de branchevereniging VBZ vormen asbestovens een gevaar voor de gezondheid van werknemers. ‘Uiteindelijk blijft het een risico. Je kunt nooit voor honderd procent garanderen dat je mensen er niet aankomen, het risico is te groot. Dus alles er uit is beter”, aldus Ton Baas, directeur VBZ. Onder de bakkerijen waar nog ovens met asbest staan, zijn bekende bedrijven als Bolletje, Maître Paul, Continental Bakeries (producent van onder andere Haust en Bussink Deventer Koek) en Bakkersland (broodleverancier van Albert Heijn en Jumbo). Het bedrijf Verkade wilde de vragenlijst niet beantwoorden.
In januari 2014 onthulde ZEMBLA  dat zich bij de firma Bakkersland een aantal incidenten had voorgedaan, waarbij asbestvezels uit ovens waren vrijgekomen. Een partij brood die aan Albert Heijn supermarkten was geleverd moest zelfs worden terug gehaald omdat er mogelijk asbest in zat. Na de uitzending beloofden de bakkerijen het probleem adequaat aan te pakken.
ZEMBLA heeft onderzocht of er sinds januari 2014 inderdaad adequate maatregelen zijn genomen om het asbestrisico in de bakkerijsector terug te dringen. Zo vraagt ZEMBLA hoeveel ovens met asbest er nog in bakkerijen staan. Het bleek dat noch de Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (voorheen de Arbeidsinspectie), noch de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) hierop een antwoord hadden. Ook de betrokken brancheorganisaties NVB (Nederlandse Vereniging voor de Bakkerij) en de VBZ (Vereniging voor de Bakkerij- en Zoetwarenindustrie) wisten het niet.
Het merendeel van de bedrijven reageerde op de gestuurde vragenlijst, maar twaalf bedrijven antwoordden helemaal niet en dertien bedrijven reageerden anoniem.
Tussen januari 2014 en mei 2016 waren er nog minstens 62 ovens met asbest in bakkerijen. Daarvan zijn er inmiddels 23 asbestvrij gemaakt: het asbest is er geheel uit verwijderd. Van 28 ovens stellen de bedrijven dat die ‘asbestveilig’ zijn gemaakt. Dat wil zeggen dat het asbest zodanig is ingepakt dat er onder normale omstandigheden geen vezels vrij kunnen komen. Aan de overige 10 ovens is op dit moment nog niets gedaan.
De bedrijven waar deze ovens staan kondigen wel aan dat hier ‘binnenkort’ iets aan gaat gebeuren. Asbestdeskundige Paul Swuste (TU Delft) daarover in ZEMBLA: “
De bedrijven waar deze ovens staan kondigen wel aan dat hier ‘binnenkort’ iets aan gaat gebeuren. Asbestdeskundige Paul Swuste (TU Delft) daarover in ZEMBLA: “ Ik moet je eerlijk zeggen dat ik niet begrijp dat ze dat niet gewoon vervangen hebben”.
In de enquête van Zembla is niet gekeken naar ovens bij ambachtelijke bakkerijen. Hoeveel ovens met asbest er nog staan bij de ongeveer 1600 warme bakkers is niet bekend. Afgelopen februari werd een oven met beschadigde asbestplaten ontdekt bij een bakkerij in Het Gooi, tijdens een steekproef door het ILT.
In de afgelopen jaren hebben zich bij het Instituut Asbestslachtoffers (IAS) 45 (ex-) werknemers uit de bakkerijsector gemeld die denken dat zij asbestkanker hebben opgelopen tijdens hun werk.
Over de vraag of het eten van brood waar asbest in zit schadelijk is voor de gezondheid verschillen de meningen. De NVWA (Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit) stelt dat er te weinig wetenschappelijk onderzoek is gedaan om te bewijzen dat er een gevaar is. Maar specialisten op het gebied van asbestkanker wijzen op het tegenovergestelde: er is ook geen wetenschappelijk bewijs geleverd dat het niét gevaarlijk is.
ZEMBLA: ‘Asbestbakkers’, woensdag 8 juni 2016 om 21.15 uur bij de VARA op NPO 2.
Samenstelling: Sander Rietveld.
Research: Frans Glissenaar & Annette Schätzle.
Eindredactie: Manon Blaas.
Nieuw: liken

Klik op het hartje als je dit een interessant onderwerp vindt en wij laten je hier meer van zien.

Meer over dit onderwerp

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.