Sfeerfoto van Zembla
Zembla

Zembla

Het onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA.
Zembla

Aangifte tegen topambtenaren en leiding Lelystad Airport om valsheid in geschrifte

23 jun 2020
  •  
leestijd 3 minuten
ANP - Lelystad Airport
Topambtenaren van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat hebben stukken verduisterd die ongunstig uitpakten voor de opening van Lelystad Airport. Ook hebben zij opzettelijk verkeerde gegevens gebruikt, anderen beïnvloed om verklaringen aan te passen en hun gezag misbruikt. Dat zeggen de twintig Samenwerkende Actiegroepen Tegen Laagvliegen (SATL), die bij het functioneel parket van het Openbaar Ministerie aangifte hebben gedaan tegen vier topambtenaren, vier onderzoeksbureaus en de leiding van Luchthaven Lelystad.


De aangifte richt zich in het bijzonder op de stikstofberekeningen die voor Lelystad Airport zijn gebruikt. Daaruit zou blijken dat de toekomstige luchthaven voor vakantievliegverkeer zo weinig stikstof uitstoot, dat er geen natuurvergunning nodig is. Een natuurvergunning zou onder de huidige stikstofmaatregelen een belangrijk probleem voor de opening van Lelystad Airport kunnen zijn.

Fouten
Deskundigen van SATL bewezen eerder al dat die berekeningen nooit konden kloppen en dat allerlei stikstofbronnen niet meegeteld waren. De actievoerders kregen gelijk van onder meer het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Eerder ontdekten de actievoerders ook al zulke grote fouten dat er een nieuw milieurapport moest worden gemaakt.

Vliegveld Nederland
Dat is te zien in de uitzending ‘Vliegveld Nederland’ (2017). In de aflevering onthulde Zembla dat het luchtruim in Nederland niet geschikt is voor de uitbreiding van Lelystad Airport. Dat bleek uit een rapport dat Zembla in handen kreeg en dat niet eerder openbaar was gemaakt. Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) had in 2009 al een negatief advies over Lelystad Airport gegeven, maar dat advies werd in de wind geslagen.  

Leon Adegeest vermoedde al langer dat de geluidsoverlast groter wordt dan in de stukken van het ministerie is berekend. Hij woont in de buurt van Dalfsen, in een landelijke omgeving waar straks vliegtuigen overheen zullen gaan vliegen.

In Zembla vertelt hij hoe verbaasd hij was toen hij las wat de voorspelling van de overheid was. Hij begreep niet hoe kan het dat boven zijn huis geen geluidsoverlast werd voorspeld terwijl een brief zegt dat ze op 1400 meter over vliegen: “Dat rijmt gewoon niet met de getallen." Daarom begon hij zelf met een geluidsstudie. Wekenlang stortte hij zich op de stukken die de overlast van Lelystad Airport berekenen en ontdekte hij rekenfouten in de modellen die de overheid en de leiding van Luchthaven Lelystad gebruikten:

Stikstoffout
Opnieuw werden fouten gemaakt en Minister Cora van Nieuwenhuizen verklaarde de stikstoffout in de Tweede Kamer door te stellen dat er een verkeerd computerprogramma was gebruikt, maar dat klopt niet, menen de deskundigen na doorspitten van het dossier. Volgens de actievoerders lieten ambtenaren eerder ook al nieuwe rapporten maken door adviesbureaus op basis van herzieningen die in werkelijkheid niet bestaan. De Tweede Kamer is meermalen bewust verkeerd geïnformeerd, zeggen zij, terwijl vragen worden ontweken.

SATL noemt het opvallend dat het ministerie wel de resultaten van de stikstofberekeningen vrijgeeft, maar de onderliggende berekeningen geheimhoudt. “Dit is ongebruikelijk en maakt controle onmogelijk. Vragen hierover van zowel Kamerleden als burgers worden niet beantwoord of ontweken. Ondanks vele (WOB) verzoeken, weigeren het ministerie en de betrokken adviesbureaus elke medewerking.”

SATL heeft alle betrokkenen waartegen nu aangifte is gedaan vooraf om een reactie gevraagd op de ontdekkingen, maar geen commentaar gekregen. "De overheid dient betrouwbaar en integer te zijn. Wat hier is gebeurd, is schandalig. Daarom zijn we naar de rechter gestapt", aldus SATL. Het OM gaat onderzoeken of er reden is voor een strafzaak.

Bekijk de uitzending 'Vliegveld Nederland':

Populair bij BNNVARA

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.