Waddenzee telt opnieuw meer grijze zeehonden

Het succesverhaal van de grijze zeehond in de Waddezee gaat onverminderd door. De nieuwste tellingen laten zien dat de populatie opnieuw is gegroeid. Tijdens het teljaar 2025-2026 werden in de Waddenzee en op het Duitse eiland Helgoland maar liefst 3.385 pups en 12.497 volwassen dieren geregistreerd. Opvallend is dat de groei van de populatie steeds verder naar het oosten verplaatst. De jaarlijkse tellingen zijn het resultaat van een intensieve samenwerking tussen onderzoekers uit Nederland, Duitsland en Denemarken. In Vroege Vogels spreken we zeehondenonderzoeker Jessica Schop van Wageningen Marine Research.

Ook tijdens de ruiperiode van 2026 werden meer volwassen grijze zeehonden waargenomen dan een jaar eerder. Het aantal getelde dieren steeg met 3,6 procent tot 12.497 zeehonden. De Nederlandse Waddenzee blijft daarbij het belangrijkste bolwerk van de soort: hier werden 8.981 volwassen grijze zeehonden geteld. De cijfers onderstrepen hoe succesvol de Atlantische grijze zeehond zich de afgelopen decennia heeft hersteld. Waar de soort in de Middeleeuwen vrijwel uit het Waddengebied was verdwenen, bevolken tegenwoordig duizenden dieren de zandplaten en kustwateren. De verschuiving van de groei naar het oosten laat zien dat de populatie zich nog altijd uitbreidt en nieuwe gebieden inneemt. Terwijl er bij de grijze zeehond sprake is van een toenemende trend is erbij het kleine broertje, de gewone zeehond al jaren sprake van een dalende trend.

Het aantal pups nam met 10 procent toe ten opzichte van vorig jaar, tot 3.385 getelde jongen. Daarmee zet de stijgende trend zich voort. Over de afgelopen 5 jaar groeide het aantal pups gemiddeld met 12 procent per jaar. Zoals in eerdere jaren werden de meeste pups gevonden in het Nederlandse deel van de Waddenzee (1.731), gevolgd door Helgoland (1.077) en Nedersaksen (575). Met een toename van 22,3 procent ten opzichte van 2024 tot 2025 werd de sterkste relatieve groei waargenomen in Nedersaksen. In de oostelijke Waddenzee werden slechts enkele pups waargenomen: één in Sleeswijk-Holstein en een in Denemarken. Latere waarnemingen van enkele pups wijzen er echter op dat er in dit gebied wel degelijk geboortes plaatsvinden.

De trilaterale Expert Group on Marine Mammals, bestaande uit onderzoekers en beheerders uit Denemarken, Duitsland en Nederland, verwacht dat de groei van de grijze zeehondenpopulatie zich verder naar het oosten zal uitbreiden. In het oosten van de Waddenzee worden enkele pups later geboren, wat wijst op mogelijk jongere moeders. Naar verwachting zal, net als eerder in onder meer Nederland is gezien, de geboortepiek naar voren schuiven naarmate de kolonie daar groter wordt.

Daarnaast blijken veel grijze zeehonden op andere plekken te ruien dan waar ze zich voortplanten. “Grijze zeehonden leggen grote afstanden af in de Noordzee, waardoor deze tellingen zowel lokale dieren als dieren uit andere regio’s omvatten”, zegt zeehondenonderzoeker Jessica Schop van Wageningen Marine Research. “Dit benadrukt het belang van het bestuderen van populatiedynamiek op een bredere, internationale schaal. Je moet de kolonies buiten de Waddenzee, zoals die in het Nederlandse Deltagebied, meenemen in de jaarlijkse beoordeling van de populatieontwikkeling. Dit gebeurt al voor de kolonie op Helgoland.”

In de Waddenzee leven grijze zeehonden naast gewone zeehonden. De populaties van beide soorten worden jaarlijks in de internationale Waddenzee geteld en afzonderlijk gerapporteerd. Grijze zeehonden zijn de grootste roofdieren langs de Waddenkust en behoren tot de meest iconische soorten van het gebied. De monitoring van de grijze zeehondenpopulatie is een internationale samenwerking tussen Denemarken, Duitsland en Nederland.

Tekst: Jessica Schop en Cecile Leuverink, Wageningen Marine Research
Lees meer op de site van Nature Today