Vrouwelijke hormonen in het dierenrijk

Waarom beleeft de ene vrouw haar menstruatiecyclus zo anders dan de ander? Waarom verouderen vrouwen zo anders dan mannen? Waarom hebben vrouwen tijdens hun zwangerschap vaak last van lichamelijk ongemak? Om wat meer te begrijpen van het vrouwenlichaam, zouden we misschien eens naar het dierenrijk moeten kijken, zegt wetenschapsjournalist Ellemiek de Wit. Ze schreef daar een boek over: ‘Hormonaal als een garnaal’.

De titel van het boek slaat op de uitspraak 'stoned als een garnaal'. Garnalen hebben geen last van hormonale schommelingen, maar de Egyptische stekelmuis wel, ontdekten onderzoekers in 2016. "Er zijn niet zoveel diersoorten met een menstruatiecyclus. Daarom was dit wel een bijzonderen ontdekking" zegt de Wit.

De muizen menstrueren dus als ze niet bevrucht raken. En hebben in de dagen daarvoor ook meer honger en zijn sneller geirriteerd. "We weten niet zo goed wat de oorzaak is van PMS (Pre Mentrueel Syndroom) klachten, maar doordat deze stekelmuizen het ook hebben kunnen we er wel beter onderzoek naar doen."

De wit mocht er ook bij zijn toen de vagina van een zeekoe werd ontleed. "Mega interessant om te zien. Zeekoeien hebben een soort knobbel in de binnenkant van de vagina, met dezelfde functie als bij mensen de clitoris. De reden dat die bij zeekoeien in haar lichaam zit, is omdat ze eigenlijk alleen maar seks hebben om bevrucht te worden. Bij mensen en bij bonobo's zit de clitoris aan de buitenkant. Dat is waarschijnlijk evolutionair zo geregeld omdat wij ook seks hebben zonder als doel bevruchting."

"Mijn lievelingsdier is de naakte molrat" zegt ze. Die lijkt alle wetten van de natuur aan haar laars te lappen. Naakte molratten leven in een kolonie, waarvan de koningin jongen krijgt. En dat zijn er niet een paar, maar er zijn gevallen bekend van wel 500 jongen. En dat zorgt er niet voor dat die koningin snel oud wordt, maar ze blijft er juist verrassend lang jong door. Waarschijnlijk zorgen haar actieve eierstokken ervoor dat ze jong blijft. "Dat eierstokken meer doen dan alleen een eisprong veroorzaken, is dus iets wat ik van de dierenwereld heb geleerd".