Klimaattop COP31 in Antalya Turkije | Overzicht start

In de Turkse stad Antalya is de jaarlijkse VN-klimaattop officieel begonnen. De komende twee weken zijn diplomaten, regeringsleiders, maatschappelijke organisaties en tienduizenden andere vertegenwoordigers bijeen om te praten over het beperken van klimaatverandering en het omgaan met de gevolgen ervan. Volgens schattingen wonen meer dan 65 duizend mensen de top dit jaar bij.

Hieronder volgt onderstaande overzicht van de ontwikkelingen per dag:

De jaarlijkse VN-klimaattop is officieel begonnen in Antalya, met de Braziliaan André Corrêa do Lago als voorganger van de nieuwe voorzitter Murat Kurum. De top vindt plaats na een jaar met extreme weersomstandigheden, waaronder recordhitte in Europa, verwoestende overstromingen in Nepal en wereldwijd hoge temperaturen. Volgens VN-milieubureau UNEP zal de opwarming van de aarde de grens van 1,5 graden zeker overschrijden.

Grote nieuwe klimaatafspraken worden niet verwacht door tegenstellingen tussen landen en het ontbreken van dringende deadlines. De onderhandelingen richten zich vooral op het uitvoeren van bestaande doelen, het uitfaseren van fossiele brandstoffen en klimaatfinanciering voor armere landen. Nederland werkt samen met Malta aan afspraken over klimaatadaptatie.

De oplossingen om klimaatverandering en de gevolgen ervan te beperken zijn duidelijk, zegt VN-klimaatchef Simon Stiell. "Maar de voortgang is bij lange na niet snel of eerlijk genoeg", geeft hij alle delegaties mee tijdens de opening van de VN-klimaattop. De hoge brandstofprijzen van afgelopen jaar laten volgens hem zien hoe kwetsbaar economieën zijn voor schommelingen op de energiemarkt. Hernieuwbare energie heeft de economische schade juist met honderden miljarden dollars beperkt. Ook wijst hij op de rampen in Nepal als voorbeeld van de groeiende gevolgen van klimaatverandering, waarbij kwetsbare bevolkingsgroepen het zwaarst worden getroffen.

Stiell roept de landen op bestaande afspraken sneller uit te voeren, waaronder het uitbreiden van hernieuwbare energie en het verdrievoudigen van het budget voor klimaatadaptatie. Over dat laatste bestaat nog veel onenigheid: ontwikkelingslanden vinden de financiële toezeggingen van rijke landen te vaag en onvoldoende. Hoewel een klimaattop niet alle problemen kan oplossen, ziet Stiell mogelijkheden om stappen vooruit te zetten.

Voor de klimaattop in Antalya hebben zich 68.544 mensen geregistreerd. Daarmee is het voorlopig de op één na grootste VN-klimaattop ooit, na Dubai in 2023. Het daadwerkelijke aantal bezoekers ligt doorgaans lager dan het aantal inschrijvingen. Ook leidt de grote omvang van de conferentie regelmatig tot kritiek vanwege de CO2-uitstoot door vliegreizen.

De meningen over het hoge bezoekersaantal zijn verdeeld. Vertegenwoordigers van de Jonge Klimaatbeweging en CARE Nederland benadrukken dat internationale bijeenkomsten nodig zijn om gezamenlijk afspraken te maken en ook kleinere landen een stem te geven. Tegelijkertijd moet de top volgens hen concrete resultaten opleveren, omdat miljoenen mensen nu al dagelijks de gevolgen van klimaatverandering ondervinden.

Premier Rob Jetten gaat toch niet naar de klimaattop in het Turkse Antalya. Hij was dat wel van plan, maar de binnenlandse politiek gaat voor: zijn woordvoerder laat weten dat hij in Nederland blijft "om te zorgen dat het belastingplan draagvlak vindt in de Tweede Kamer".

Voor Jetten zijn klimaatverandering en klimaatbeleid altijd belangrijke onderwerpen geweest. Zijn woordvoerder verwijst naar een uitspraak van de premier van vorige week: "Ik zal zijn daar waar ik nodig ben." Hij is dus tot de slotsom gekomen dat hij in Den Haag moet zijn. Het veelbesproken belastingplan is nog verre van verzekerd van een meerderheid in de Tweede Kamer en ook voldoende steun in de Eerste Kamer is hoogst onzeker.

Tijdens de klimaattop COP31 in Antalya benadrukken 54 Afrikaanse landen dat er meer geld nodig is om de gevolgen van klimaatverandering aan te pakken. Hoewel Afrika het minst bijdraagt aan de klimaatcrisis, wordt het continent er juist het hardst door getroffen. Veel Afrikaanse landen hebben plannen om zich aan te passen aan klimaatverandering, maar missen de financiële middelen om deze uit te voeren.

Tijdens de vorige klimaattop in Brazilië spraken landen af om te streven naar een verdrievoudiging van het budget voor klimaatadaptatie in 2035. Het is echter onduidelijk vanaf welk bedrag of jaar dit wordt berekend. De Afrikaanse landen wilden dit onderwerp daarom apart bespreken tijdens COP31, maar dat verzoek werd niet ingewilligd.

Bron: ANP