Klimaattop COP31 in Antalya Turkije | Derde dag

In de Turkse stad Antalya is de jaarlijkse VN-klimaattop officieel begonnen. De komende twee weken zijn diplomaten, regeringsleiders, maatschappelijke organisaties en tienduizenden andere vertegenwoordigers bijeen om te praten over het beperken van klimaatverandering en het omgaan met de gevolgen ervan. Volgens schattingen wonen meer dan 65 duizend mensen de top dit jaar bij.

Hieronder volgt onderstaande overzicht van de ontwikkelingen per dag:

Het blijft wel degelijk mogelijk om vooruitgang te boeken met internationale klimaatafspraken, zelfs als het niet lukt om overeenstemming te vinden tussen alle landen, zegt de Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva op de klimaattop in Antalya. "Innovatieve oplossingen zijn mogelijk, als er maar politieke wil is", aldus Lula.

Als voorbeeld noemt hij het fonds voor tropische bossen dat vorig jaar tijdens de klimaattop in zijn land werd opgezet. Het heeft inmiddels miljarden opgehaald en steun van tientallen landen. Nederland heeft voor de komende jaren 500 miljoen euro toegezegd. Dat geld wordt geïnvesteerd in de economieën van landen met regenwoud, dat ze in ruil daarvoor beter beschermen.

Wetenschap en internationale samenwerking liggen echter onder vuur, zegt hij erbij. Klimaatafspraken zijn volgens de onlangs herkozen Lula "het favoriete doelwit van reactionairen". Hij hekelt ook gesteggel over het budget voor het IPCC, het panel van klimaatwetenschappers.

De mensheid gaat momenteel door de diepste en grootste crisis in de geschiedenis. Dat zei de Turkse president Recep Tayyip Erdogan in Antalya, waar hij woensdag regeringsleiders toesprak tijdens de VN-klimaattop. Door onder meer buitensporige consumptie heeft de wereld te maken met verwoestende klimaatgebeurtenissen, verlies van biodiversiteit en bedreigingen voor de voedselzekerheid, zei hij.

Volgens hem is sprake van een existentiële crisis. Verwoestende natuurbranden, droogvallende rivieren en vervuilde zeeën doen uiteindelijk de hele planeet pijn, zei hij. "Geen enkel land is daarvan uitgezonderd." Erdogan zei te hopen dat de klimaattop een nieuw keerpunt is in het gevecht tegen de klimaatcrisis. "Ik ben ervan overtuigd dat we dat kunnen bereiken, met jullie steun", zo sprak hij. Rijke landen moeten volgens Erdogan meer verantwoordelijkheid nemen in de financiering van landen die de zwaarste lasten van de klimaatcrisis dragen.

De president zei verder dat Turkije in de strijd tegen klimaatverandering onderdeel wil zijn van de oplossing, en niet van het probleem. Het gastland van de klimaattop stelt de "groene transitie" centraal in iedere sector van de economie, stelde hij. Zo investeert het volgens hem meer in onder meer hernieuwbare energie en schoon vervoer.

Australië roept de internationale gemeenschap op om landen in de Stille Oceaan te helpen in hun strijd tegen klimaatverandering, "die ze zeker niet zelf hebben veroorzaakt". Die boodschap had de Australische premier Anthony Albanese woensdag voor samengekomen regeringsleiders tijdens de klimaattop in Antalya. Australië leidt daar de onderhandelingen.

"We hebben deze rol op ons genomen omdat we de mensen een stem wilden geven die dringend actie nodig hebben, onder wie de mensen uit onze Pacifische familie", zei Albanese. "Zij zijn de moedige en vindingrijke mensen die van ons verwachten dat we in actie komen." Veel eilandstaten in de Stille Oceaan, ook wel Pacifische Oceaan genoemd, worden ernstig bedreigd door de gevolgen van klimaatverandering, zoals de stijgende zeespiegel. Volgens Albanese hebben kwetsbare landen als deze kapitaal nodig. "Wij moeten ervoor zorgen dat ze dat krijgen."

De Turkse president Erdogan en VN-chef Guterres begonnen hun dag op de klimaattop woensdag met het aanplanten van olijfbomen. Op de COP31 in Antalya zijn diverse initiatieven te horen die op een grotere schaal tot nieuwe aanplant moeten leiden. Toch kunnen al die plannen de wereldwijde ontbossing vooralsnog niet bijbenen.

Volgens het jaarlijkse Global Carbon Budget Report, dat tijdens de top werd gepresenteerd, leidde permanente ontbossing de afgelopen jaren gemiddeld tot 3,8 miljard ton extra CO2 in de atmosfeer. Dat is iets minder dan een tiende van de totale wereldwijde uitstoot.

Herbebossing en het aanplanten van nieuwe bomen kunnen volgens het rapport opgeteld de helft tot maximaal twee derde van die uitstoot compenseren. De onderzoekers melden dat China daarbij aan de leiding gaat, maar ook in Europa en de VS worden meer bomen geplant dan gekapt. Ondanks de ambities lukt dat in Brazilië nog niet. Ook in Rusland en Indonesië gaat nog altijd meer bos verloren dan er bijkomt, aldus het onderzoek.

Braziliaanse onderzoekers zeiden tijdens een bijeenkomst op de top nog veel potentie te zien om grotere delen van het regenwoud te beschermen én nieuw bos te planten. "Bossen leveren ons zoveel diensten, die we niet op de juiste waarde schatten", zei een woordvoerster van de ngo Arapyaú. Deze en andere Braziliaanse organisaties denken dat hun land het beste van alle landen is gepositioneerd om CO2 uit de atmosfeer te halen door bos te herstellen.

Bron: ANP