30 november 2003

Er zijn in ons land nog voldoende bouwlocaties om bedrijven of kantoren te huisvesten; ook binnen de bebouwde kom en dus niet in het groene buitengebied. Maar op veel van die locaties mag niet worden gebouwd omdat er dagelijks gevaarlijke transporten langs rijden. Milieudefensie organiseert deze maand een zogenoemde 'knelpunten-tour' om de problematiek van het gevaarlijke transport aan de kaak te stellen. Eén van de bezochte locaties is de Ring-West rond Amsterdam. Daar kan niet boven de snelweg worden gebouwd vanwege de vele LPG-transporten die daar langs komen.

Rotterdammer Gerard Peet is regelmatig in Vroege Vogels te gast geweest als zee- en scheepvaart-deskundige. Dat is z'n vak, maar z'n liefde heet pinguin. Niet alleen weet hij veel van deze bijzondere vogel, maar hij spaart al jaren alles wat er maar op pinguingebied te koop of te krijg is. Daar moest ooit een Pinguin-Encyclopedie van komen en die is er nu.

Bestaan er banden tussen de Dierenbescherming en de dierenactivisten? Socioloog en historicus Bernd Timmerman is bezig met een proefschrift over dierenactivisme. Hij geeft aan dat er in de geschiedenis veel veranderd is. Het is begonnen in de jaren zeventig met het bevrijden van Beagles. Eind jaren tachtig is de strijd verhard. De laatste twee jaar is ook de politieke opstelling grimmiger. Er wordt geroepen om hardere maatregelen tegen de activisten die zelfs met de term terroristen worden aangeduid. Volgens Timmerman zal de strijd op die manier escaleren. Activisten die de wet overtreden kunnen worden aangepakt en berecht. Wat in deze discussie uit het zicht verdwijnt is de aanleiding: de miljoenen dieren die lijden in de bioindustrie. Daar is vanuit de politiek nog steeds te weinig aandacht voor.

Denk bij vervuiling niet alleen aan olie, teer of drijvend afval. De belangrijkste gevaren die ons grootste natuurgebeid dagelijks bedreigen zijn onzichtbaar. Het gaat om niet- of slecht-afbreekbare chemicaliën. Afkomstig uit stoffen en producten die iedereen vrijwel dagelijks gebruikt: weekmakers in plastic, broomhoudende vlamvertragers in electrische apparaten, muskverbindingen in cosmetica. De Waddenvereniging vraagt aandacht voor deze viezigheid die bij de waterzuivering niet wordt tegengehouden, en dus uiteindelijk in de Waddenzee bezinkt.

Het Fenologieproject gaat (uiteraard!) onafgebroken en onverminderd door. Maar in de uitzendingen lassen we een korte pauze in. De waarnemingen op ons Fenolijn-antwoordapparaat nemen in deze periode sterk af in aantal. Ze blijven welkom, voor het onbderzoek, maar komen tot half januari niet meer op de radio. Feno-projectleider Arnold van Vliet vertelt tot slot over de nieuwste ontwikkelingen.

Hij is de directe voorvader van de tamme, boerengans. En hij is veruit de grootste van de Nederlandse ganzen. Goed te herkennen aan de fel oranje snavel en aan het echte luide, nasale ganzengegak. Sinds enkele jaren is de Grauwe gans ook in ons land broedvogel, maar veel spectaculairder zijn de aantallen in herfst en winter. Met Nico de Haan en Henk Castelijns op ganzentocht in het Verdronken Land van Saeftinghe.