
De politie waarschuwt voor een nieuwe vorm van bankhelpdeskfraude. Oplichters bellen slachtoffers op uit naam van een bank, zogenaamd vanwege ”verdachte activiteiten” op de bankrekening. Vervolgens halen ze mensen over om een app te installeren en hun betaalpas tegen de mobiele telefoon te houden. Op die manier kunnen criminelen op afstand geld buitmaken, dankzij de NFC-chip in de bankpas. Onlangs zijn op deze gewiekste manier zo’n 170 slachtoffers gezamenlijk 380.000 euro kwijtgeraakt.
"Deze technische methode waren we nog niet eerder tegengekomen”, verklaart Ruben van Well van het Rotterdamse Team Cybercrime op Politie.nl. Het politieteam kreeg halverwege september meldingen binnen van de nieuwe fraudevorm.
Op 6 oktober kon de politie twee verdachten aanhouden: een 23-jarige man uit Vaassen en een 25-jarige man uit Ede. De eerste wordt ervan verdacht de technische man achter de fraude te zijn en anderen te hebben aangestuurd. De tweede zou een coördinerende rol hebben gehad. De servers waarmee de fraude werd gepleegd, zijn offline gehaald.
Bij bankhelpdeskfraude nemen criminelen telefonisch contact op met slachtoffers. Ze bellen (zogenaamd) uit naam van een bank, voor een dringende zaak. Slachtoffers voelen zich hierdoor onder druk gezet en gaan mee in het verhaal van de oplichters. Mensen kunnen op deze manier veel geld kwijtraken. Kassa besteedt al jaren aandacht aan dit onderwerp: bekijk ons dossier Bankhelpdeskfraude.
De fraude via de NFC-chip in betaalpassen begint ook met een telefoontje uit naam van een bank. Slachtoffers horen een automatisch ingesproken bericht, dat met behulp van kunstmatige intelligentie (AI) is gemaakt. De aangehouden oplichters beschikten over tientallen varianten van de berichten. Ze maakten gebruik van diverse scenario’s voor een telefoongesprek, met verschillende stemmen en uit naam van verschillende banken.
In zo’n bericht wordt bijvoorbeeld gewaarschuwd voor een “verdachte activiteit op uw bankrekening.” Wie die activiteit niet zelf heeft verricht, moet op 1 drukken op de telefoon. Na een wachtmuziekje krijgt het slachtoffer een zogenaamde bankmedewerker aan de lijn voor ‘hulp’.
De nep-medewerker zet het slachtoffer onder druk: er moet snel worden gehandeld om de betaalpas te blokkeren. Daarvoor moet een speciale app worden geïnstalleerd op de telefoon. Vervolgens vraagt de oplichter om de bankpas tegen de telefoon te houden om deze te scannen.
De app leest de gegevens van de NFC-chip in de betaalpas uit. Dat is de chip waarmee je contactloos betaalt. Via de app worden die gegevens tijdelijk doorgestuurd naar een handlanger van de beller, die met een vergelijkbare app klaarstaat bij een geldautomaat. Zo kunnen de criminelen zonder medeweten van het slachtoffer duizenden euro's opnemen.
De politie brengt de zaak naar buiten om consumenten voor deze nieuwe methode te waarschuwen. "We hopen dat mensen van deze nieuwe oplichtingsvorm zien of horen," zegt Ruben van Well van het Team Cybercrime. "Tegen iedereen in Nederland zeggen we: je bank vraagt je nooit om een app te downloaden, je bankpas tegen je telefoon te houden of je pincode te geven. Wees alert en hang op als het telefoongesprek niet goed voelt.”
Vaak vormen oudere mensen de doelgroep van de plegers van bankhelpdeskfraude, de methode waarbij mensen worden gebeld, zogenaamd uit naam van hun bank.
De slachtoffers van de nieuwe fraudevariant met de NFC-chip kwamen uit het hele land en waren van alle leeftijden, aldus de politie. Ook van tientallen twintigers en dertigers werd de bankrekening geplunderd. Bronnen: Politie.nl, Knab