Phishing via wangirifraude: hoe één gemiste oproep peperduur kan uitpakken

Herken je dit? Je telefoon rinkelt heel kort en stopt meteen weer. In je scherm staat een onbekend – vaak buitenlands – telefoonnummer. Veel mensen bellen dan uit een reflex of gewoonte terug, maar dat leidt tot extreem hoge kosten. Deze vorm van belfraude staat bekend als wangirifraude. Hoe gaat deze truc van oplichters precies in zijn werk? En hoe kun jij jezelf hiertegen beschermen?

Wangirifraude is een vorm van telefonische oplichting waarbij je wordt gebeld door een onbekend, meestal internationaal nummer. Zodra je terugbelt, betaal je ongemerkt een extreem hoog tarief. Het is een oplichterstruc waar jaarlijks veel mensen mee te maken krijgen. Wangirifraude is de meest geregistreerde vorm van phishing in de nieuwste Veiligheidsmonitor van het CBS.

Zie je een gemiste oproep op je telefoon van een volslagen onbekend telefoonnummer uit het buitenland? Bijvoorbeeld met een landcode zoals +213 (Algerije), +216 (Tunesië) of +222 (Mauritanië). Bel dan vooral niet terug. Dit kan de oplichtingstruc zijn om jou geld uit de zak te kloppen. Ook nummers die beginnen met 0088 (dubbele 0 voor 88) worden hiervoor gebruikt, niet te verwarren met 088-nummers (met een enkele 0), die Nederlandse bedrijven gebruiken.

Oplichters hopen juist dat je de moeite neemt om terug te bellen als je ziet dat je een oproep hebt gemist.

Als je terugbelt, word je doorgeschakeld naar een duur betaalnummer, waardoor de kosten razendsnel oplopen. Op dat moment treedt het ‘verdienmodel’ voor de oplichter in werking.

Vaak krijg je niet eens iemand aan de lijn. De telefoon blijft schijnbaar overgaan. Maar de toon die je hoort is een bandje. Al die tijd moet je betalen voor de verbinding die al tot stand is gekomen.

Of je krijgt een pieptoon te horen, waardoor je denkt dat iemand heeft opgehangen. Als je dan niet zelf de verbinding verbreekt, wordt het ongemerkt een duur, langdurig ‘gesprek’ met een servicenummer in het buitenland. Het resultaat zie je terug op je telefoonrekening die een enorme piek kent.

Je hebt vaak pas door wat er is gebeurd als je op je telefoonrekening een opvallend hoog bedrag ziet staan.

Wangirifraude per sms bestaat ook. Dit werkt volgens hetzelfde principe als de gemiste oproep‑truc, maar dan via tekstberichten van een onbekend (buitenlands) nummer. De kern is ook hier: criminelen proberen jou te laten terug sms’en of terugbellen naar een duur betaalnummer, waardoor jij onverwacht hoge kosten maakt.

Het CBS rekent wangirifraude tot phishing, omdat de dader jou uit de tent probeert te lokken met - in dit geval - een telefoontje of sms'je. Je wordt misleid en verliest geld aan de fraudeurs, zoals dat gaat met phishing.

Het komt helaas vaak voor, tonen cijfers over 2025 aan – zie de tabel. Wangirifraude staat bovenaan de lijst van vormen van phishing waar mensen het slachtoffer van zijn geworden.

Cijfers 2025: slachtoffers phishing – tekst gaat verder na de tabel.

Veel Nederlanders krijgen op z’n minst met pogingen tot phishing te maken. Van alle mensen van 15 jaar of ouder zegt in 2025 bijna drie kwart (74 procent) dat ze ten minste één keer een telefoontje, phishingmail of een ander bericht hebben ontvangen dat (waarschijnlijk) van een oplichter was.

Gelukkig is het aantal mensen dat erin trapt niet zo groot: 2 procent van alle 15-plussers geeft aan hier weleens te zijn ingetrapt. Bijna de helft hiervan is er uiteindelijk geld mee verloren.

- Veel mensen bellen terug als ze een gemiste oproep zien, zonder na te denken. 

- Nieuwsgierigheid: een onbekend (internationaal) nummer wekt argwaan, maar ook nieuwsgierigheid. 

- De oplichters hoeven geen accounts te hacken. Met behulp van software kunnen ze duizenden nummers bellen, die ze vaak uit openbare bronnen op internet hebben gehaald.

- Internationale nummers lijken onschuldig: veel mensen herkennen niet dat het om (betaal)nummers gaat.

Belfraude is een veel voorkomende vorm van phishing. Hoe wapen je jezelf hiertegen?

- Bel nooit terug naar onbekende (internationale) nummers die je hebt gemist. Als het serieus en/of dringend is, dan neemt iemand vast wel opnieuw contact op.

- Blokkeer verdachte nummers direct in je telefoon. 

- Heb je weleens teruggebeld naar een onbekend nummer? Loop je factuur na op opvallend hoge belkosten. 

- Meld het bij je telefoonprovider: een provider kan verdachte telefoonnummers blokkeren voor toekomstige oproepen.

- Geef het door aan de Fraudehelpdesk: die kan andere mensen waarschuwen voor wangirifraude, als het bijvoorbeeld opeens veel voorkomt.

< Kassa is in de race voor de Gouden Televizier-Ring 2026. Wil jij stem op ons stemmen? Na ruim 35 jaar consumententelevisie beginnen we binnenkort aan ons laatste seizoen. Dit zal de allerlaatste kans zijn om al die jaren werk te bekronen. >

Bij wangirifraude belt het slachtoffer zelf een nummer terug. De telefoonverbinding komt daardoor technisch en contractueel op normale wijze tot stand. In de meeste gevallen mag de provider de kosten van die oproep daarom in rekening brengen.

Providers zoals KPN, Vodafone en Odido waarschuwen klanten voor wangirifraude en adviseren niet terug te bellen. Wanneer een klant toch terugbelt, worden de kosten doorgaans gezien als kosten van een door de klant zelf gestart gesprek. Een vergoeding is daarom vaak geen recht, maar een provider kan in individuele gevallen besluiten uit coulance (bijvoorbeeld na onderzoek naar de omstandigheden) een tegemoetkoming te geven. Maar in principe hoef je nergens op te rekenen, en ben je je geld dus kwijt.