Kassa: Wat gebeurt er op een redactie die weet dat het einde nadert?

Wat gebeurt er op een redactie die weet dat het einde nadert? We gingen langs bij Kassa.

Presentator Amber Kortzorg overlegt met een van de redacteuren. Ze oogt ontspannen, maakt een grapje. Eindredacteur Leon Zervos ijsbeert bellend rond – ‘Zou je willen vragen of hij dat verhaal wil vertellen, desnoods anoniem?’ horen we hem vragen. In een hoekje bespreken twee redacteuren een item door voor aanstaande zaterdag. Aan niets is te merken dat hier een redactie aan het werk is van een programma dat over acht maanden stopt. Op 5 december valt definitief het doek voor Kassa . Daarmee verdwijnt ruim zestig jaar consumententelevisie bij (BNN)VARA.

Terug naar dinsdag 25 november 2025. BNNVARA maakt bekend welke programma’s wegens aangekondigde bezuinigingen moeten worden geschrapt. Onder meer 3 op reis , First dates en Kassa sneuvelen. Vooral dat laatste besluit leidt bij velen tot de nodig verbazing. De redactie reageert nog diezelfde dag: ‘Kassa vertegenwoordigt de missie van de publieke omroep in haar puurste vorm. Het is pijnlijk dat er op deze manier een einde komt aan een instituut dat bij uitstek doet waar de publieke omroep voor in het leven geroepen is.’

Voor Zervos kwam het nieuws niet uit de lucht vallen. ‘Ik werd de avond ervoor opgebeld dat de directie van BNNVARA om 10.00 uur bij ons langskwam. Toen wist ik eigenlijk al genoeg. We hadden her en der ook al wat signalen gekregen die al wat belletjes deden rinkelen.’

In de grote bezuinigingsronde – ook andere omroepen deden afstand van enkele van hun programmatitels – heeft de NPO gemeend dat Kassa te veel dubbelt met Radar van AVROTROS. Radar zou ‘meer impact’ maken. Dat beide programma’s op een andere dag, een ander tijdstip en voor een ander publiek worden gemaakt, lijkt minder zwaar te wegen. Kassa is bij uitstek een programma waar de publieke omroep én BNNVARA voor bedoeld is: het helpen opkomen voor mensen die in hun eentje machteloos staan tegen bedrijven en overheden. Konden de titels dan niet naast elkaar blijven bestaan? Zervos: ‘Ik denk dat de NPO in publieke uitingen heel duidelijk heeft gemaakt welke koers ze aan het varen waren en waar ze naartoe wilden. Wij lagen als titel niet echt op tafel om over te onderhandelen. Tja, het is moeilijk kwartetten als de ander je kaart niet wil hebben.’ Amber Kortzorg vult aan: ‘Je hebt als maker weinig invloed op de besluiten die worden genomen. Wij hebben onze directie van heel veel input voorzien over het belang van Kassa . Niet voor ons, maar voor de mensen in Nederland die geen podium hebben. Al hun verhalen, hun hulpvragen, het nieuws dat we hebben gemaakt, de online groei, het feit dat we een heel ander programma zijn dan Radar of Meldpunt , dat Kassa een journalistiek programma is. Kassa is meer dan een programma dat hulp biedt. We informeren, agenderen en amuseren… Dat hebben we meegegeven aan de BNNVARA-directie en dan is het out of our hands . De afstand tussen de makers en de NPO is zó groot.’

Op de redactie volgt boosheid, verdriet en onbegrip. ‘Maar deze redactie weet als geen ander dat de wereld niet is ingestoken op eerlijkheid,’ zo relativeert Zervos. Verslaggever Arwen Notermans (23 jaar betrokken bij het programma) hield het niet droog: ‘Ik vind het verschrikkelijk, heb wel een traantje moeten wegpinken.’ En boos is ze nog steeds. Op het besluit. Op de NPO. Op BNNVARA. ‘Als ik zie dat Meldpunt van Omroep MAX wel doorgaat, dan denk ik: zo’n Jan Slagter vecht als een leeuw voor z’n programma’s. Dat gevoel heb ik hier gemist.’ Het programma van MAX trekt minder kijkers dan Kassa , en zorgt ook voor minder impact, als dat laatste al een meetbaar fenomeen zou zijn. Naast alle emoties die gepaard gaan met dit besluit overziet de ervaren verslaggever de grote gevolgen die het stoppen van Kassa met zich meebrengt. ‘Dit is verlies op alle fronten. Voor de kijker vooral. Wij zijn er voor mensen die nergens anders terechtkunnen. Wat wij doen is zó het hart van de publieke omroep. Wij bereiken alle lagen van de bevolking, ook veel mensen die niet weten hoe systemen werken en hoe ze op moeten komen tegen onrecht. Dat past heel erg bij de normen en waarden van BNNVARA.’

Zaterdag 29 november 2025. Vier dagen na het besluit maakt de redactie een volwaardige live-uitzending. Alsof er niets aan de hand is. Maar dat is er wel. De redactie komt met een statement:‘De streep door onze naam voelt als een boodschap aan de mensen voor wie wij opkomen: Jullie zijn met te weinig. En ja, de mensen die wij aan het woord laten – de consumenten, de burgers, mensen die vastlopen – komen zelden in grote aantallen. En juist dat geeft die verhalen bestaansrecht. Dit gaat niet over ons, de makers van Kassa. Wij redden ons wel. Het gaat over de mensen die het niet redden. En dat is waar de schoen wringt. Want kwetsbare groepen hun podium ontnemen omdat ze ‘met te weinig’ zouden zijn – past niet bij een publieke omroep die zegt er te zijn voor iedereen. Maar wij zijn er wel voor jullie. En we blijven er, tot onze laatste uitzending.’

In het gesprek valt de gedrevenheid op. De kijkers, de mensen die hulp nodig hebben, zij worden niet in de steek gelaten. In elk geval niet tot 5 december. Zervos: ‘Iedereen weet waarvoor we dit doen. Zonder poespas verhalen maken over onderwerpen die leven in de levens van mensen die naar ons kijken.’ Kortzorg vult aan: ‘Ons interne kompas wijst dezelfde kant op. De saamhorigheid is groot. En ja, we lachen ook gewoon met elkaar, we eten veel taart en koekjes en vieren elk afscheid. De sfeer is goed.’ Toch komt elke week de laatste uitzending dichterbij. ‘Dat voel ik ook wel,’ zegt Kortzorg. ‘Ik ben soms ontroerd door al die mensen die met zoveel betrokkenheid en integriteit werken aan de dossiers. En ondertussen tel ik af: nog twintig, nog negentien, nog achttien… Dat is heel vreemd.’ Zervos blijft pragmatisch: ‘Al mijn aandacht en energie gaat naar komende zaterdag. Die uitzending moet net twee procent beter, scherper, vloeiender zijn dan de vorige.’

Ondertussen groeien de kijkcijfers. Elke week weet het programma meer kijkers te trekken dan Moltalk dat gelijktijdig op NPO 1 wordt uitgezonden – pijnlijk detail want dat was ooit het eigen tijdslot. Ook op de redactie merken ze dat kijkers balen van het naderende einde. Kortzorg had niet verwacht dat er nog steeds, bijna een half jaar later, zoveel reacties zouden komen. ‘Mensen vragen of ze iets kunnen doen om ons te behouden, of een petitie zou helpen.’ Notermans ervaart de reacties als heel steunend en warm. ‘Des te erger is het om te stoppen,’ bekent ze. ‘En dat we zo goed scoren, vaak beter dan NPO 1… Ik ben er gewoon ziek van als ik dat hoor en zie. Maar we hebben als redactie besloten om er een knallend seizoen van te maken. Schouders eronder, ook al is het een zinkend schip.’

Maar dat schip drijft nog steeds. En natuurlijk heeft de redactie de hoop dat het besluit zal worden herzien. Zonder hoop geen leven. ‘We hebben nog wat ideeën, maar die houden we nog even voor onszelf,’ zegt Zervos een tikkeltje geheimzinnig. ‘Als de publieke druk hoog wordt, zou er misschien iets kunnen gebeuren. Er moet een beweging tot stand komen. Kritische beslissingen als deze worden alleen heroverwogen als het echt niet anders kan. Dus als we als redactie iets willen doen, moeten we zo’n situatie creëren. Dat zorgt voor strijdbaarheid. Hoe meer kijkers we hebben, hoe beter we laten zien dat dit de verkeerde beslissing is. Dan nog ligt het bij een andere partij dat te erkennen. En dat ligt buiten onze macht. Ik denk dat de allersterkste boodschap is dat Kassa tot de allerlaatste minuut dat we uitzenden in het teken staat van datgene waar het voor staat: er zijn voor de mensen die dat nodig hebben.’ Ook Kortzorg heeft nog de hoop dat het besluit van de NPO deels wordt teruggedraaid. ‘Er is niets zo veranderlijk als de televisiewereld. En we zijn strijdbaar.’ Notermans is vooral realistisch. ‘Als ik kijk naar de koers van de NPO vrees ik het ergste. Ik heb sterk het idee dat zowel de NPO als BNNVARA niet helemaal doorheeft wat ze nou precies gaan verliezen. Ik probeer nog niet aan het einde te denken, dat wordt verschrikkelijk’

Dit interview verscheen eerder in de VARAgids. Als eerste lezen? Word abonnee.