Sfeerfoto van Pauw
Pauw
Pauw

Elke werkdag om 23:00 uur opnpo1

PAUW was de late night talkshow van BNNVARA met presentator Jeroen Pauw. Het gesprek van de dag met de hoofdrolspelers uit het nieuws, live vanuit Amsterdam.
Pauw

Turkije stemt 'evet' en geeft president Erdogan meer macht

16 apr 2017
  •  
leestijd 2 minuten
Erdogan
Turkije heeft 'evet' (ja) gestemd op het referendum voor een grondwetswijziging, waardoor president Erdogan meer macht dan ooit tevoren zal krijgen. Deze keuze maakt vanaf 2019 de Turkse president hoofd van de regering, de controlerende rol van het parlement wordt beperkt en de president krijgt grote invloed op de benoemingen van ministers, rechters, universiteitshoofden en hoge ambtenaren.
Opvallend genoeg stemde in de steden de meerderheid van de bevolking tegen de grondwetswijziging. De Turkse oppositie vertrouwt de uitslag (volgens het staatspersbureau Anadolu met 51,4 tegen 48,6 procent van de stemmen en een opkomst van 86 procent) voor geen cent. Zij eisen een gedeeltelijke hertelling omdat er gerommeld en gemanipuleerd zou zijn op de stemkantoren. De officiële uitkomst volgt waarschijnlijk pas volgende week. 
In Nederland heeft een ruime meerderheid voor 'ja' gekozen. Van de Turkse Nederlanders die naar de stembus gingen, stemde 71 procent voor de grondwetswijziging. De opkomst was 45 procent. Alleen in België (75 procent) en Oostenrijk (73 procent) kozen meer Turken voor 'ja'. Voor Erdogan is Nederland een belangrijk land, omdat hier veel aanhangers van hem wonen. Turkije-kenner Sinan Can sprak eerder bij ons aan tafel al eens over een 'harde kern' .

De doodstraf

De grondwetswijziging betekent dat Erdogan zijn plannen voor de herinvoering van de doodstraf en de bouw van 175 nieuwe gevangenissen kan waarmaken. Zijn politieke tegenstanders zullen gewaarschuwd zijn, want in de toekomst kan Erdogan per decreet regeren.

Het parlement

De macht van het parlement zal ook beperkt worden. De controlerende functie die het nu heeft, kan het straks steeds minder goed uitvoeren. De president kan zonder pardon zijn eigen wetten doordrukken en op de meest cruciale posities tegenstanders ontslaan en vervangen.

Ambtenaren, hoogleraren en rechters

De Turkse president kan vanaf 2019 ook op universiteiten en ministeries zelf kiezen welke poppetjes op welke plaats komen te zitten. Hij kan hoogleraren en hoge ambtenaren zelf benoemen en de laan uitsturen. Zo wordt het voor dissidenten onmogelijk gemaakt een hoge positie te bekleden. Hetzelfde geldt voor de rechtelijke macht. Erdogan kan rechters die hem niet aanstaan elk moment vervangen.
Turkije zet met deze keuze een grote stap in de richting van een totalitair regime, maar wil Erdogan zijn Ottomaanse dromen in vervulling zien gaan, moet hij eerst nog wel de presidentsverkiezingen van 2019 zien te winnen. Het worden spannende tijden voor de Turken.

Meer over Turkije en Erdogan lees je hier.

Meer over dit onderwerp

Populair bij BNNVARA