BNN-VARA  BNN  |  VARA

Blog

HomeBlog

Uitkomsten Generation What?: polarisatie hoger- en lager opgeleide jongvolwassenen

 

Toen Bart de Graaff het plan opvatte om met BNN toe te willen treden tot het publieke bestel werd dat gezien als een grap. Niets was minder waar. Bart c.s. waren stellig overtuigd van de noodzaak dat binnen de publieke omroep jong Nederland óók gehoord en bediend moest worden.

Me dunkt dat dat de afgelopen 19 jaar het geval is geweest; BNN als hoeder van jong Nederland.

De afgelopen jaren hebben we in die ambitie een paar tandjes bijgezet. Getuige programma’s en initiatieven zoals #BOOS, de recente afleveringen van Polertiek, thema-avonden zoals Emma wil Leven, de sexting campagne #GEENHOOFD, de 40.000 opgehaalde handtekeningen voor het burgerinitiatief ‘Één pil teveel maakt nog geen crimineel’, het inmiddels in 157 landen bekeken Drugslab, de BNN-VARA Academy en de deelname aan het grootste Europese jongerenonderzoek ooit: Generation What.

Vorig jaar werd BNN, na YouTube, aangemerkt als het meest unieke mediamerk onder jongeren. Wat ons betreft dé basis en legitimatie om deel te nemen aan dit jongerenonderzoek. Sinds april 2016 werd via maarwatvindjij.nl en in nauwe samenwerking met NPO 3FM, FunX, Metro en 101Barz jong Nederland ondervraagd op thema’s als vrienden, maatschappij, seks, religie, familie, drugs, Europa en zo door. Ruim 12.000 Nederlandse jongeren en 250.000 Europese leeftijdsgenoten namen aan dit onderzoek deel.

En met de verkiezingen in aantocht is er veel reden voor alle politieke partijen kennis te nemen van de uitkomsten van dit onderzoek.

Op het eerste gezicht lijkt jong Nederland (18-34 jaar) best tevreden met hun leven. De meerderheid zegt optimistisch naar de eigen toekomst te kijken. In andere Europese landen is dat beeld minder rooskleurig en zijn jongeren eerder pessimistisch over hun toekomst. De keerzijde van dit op het eerste gezicht optimistische beeld dat jongeren in Nederland hebben, is dat er ook een minder grote drang is om hun steentje bij te dragen aan de maatschappij. En dat vooral de politiek kan rekenen op grote onverschilligheid van Nederlandse jongeren, vergeleken met Europese leeftijdsgenoten. Nota bene 1/3 zegt gelukkig te kunnen zijn zonder stemrecht. Wat de zeer matige opkomst van de doelgroep van BNN bij verkiezingen in het verleden verklaart.

Voordat we hier nader op ingaan moeten we toch echt ook een slag dieper de onderzoeksresultaten in. Want bovenstaande is een gemiddelde.

Verontrustend is de sterke polarisatie op opleidingsniveau. De verschillen tussen hoogopgeleide jongvolwassenen en laagopgeleide jongvolwassenen zijn nergens zo groot als in Nederland. Wat bij deze laatste groep leidt tot meer wantrouwen van instituties, minder tolerantie ten opzichte van migratie, een mindere maatschappelijke en politieke betrokkenheid. Én laagopgeleide jongeren voelen zich ook nog eens minder gewaardeerd binnen de Nederlandse samenleving.

De verhoudingen tussen verschillende groepen jongvolwassenen groeien scheef.

De uitkomsten van dit onderzoek werpen ook voor BNN interessante vragen op. Hoe zorgen we er voor dat we niet alleen de hoger opgeleide jongeren bereiken maar de doelgroep in de volle breedte? Als publieke omroep hebben we hebben we een belangrijke taak in het verkleinen, en wellicht het dichten van die kloof. Voor ons een belangrijke reden om dáar te willen zijn waar onze doelgroep is. Op de publieke radio- en televisienetten, NPO.nl en NPO3.nl, maar zeker ook platforms als YouTube, Facebook, Instagram, Snapchat etc.

Maar ook, en juist als ik in de politiek zou zitten, zou ik me over de geconstateerde scheefgroei ernstige zorgen over maken. Zij die dit land de komende jaren moeten maken, raken onderling verder verwijderd van elkaar. Bij een belangrijk deel van de jonge generatie heerst groot wantrouwen ten opzichte van de politiek en andere instituties als de politie en de rechtsstaat.

In de eerste debatten en interviews die we hebben kunnen zien in de aanloop naar de verkiezingen gaat het over relevante, maar algemene maatschappelijke thema’s. Gaat het wel over ouderen, maar niet expliciet over jong Nederland. Een gemiste kans. Zeker in het licht van de uitkomsten van dit onderzoek en de zeer matige opkomst van jong Nederland bij de laatste verkiezingen.

BNN doet al vast een duit in het zakje. Met deelname aan dit onderzoek en het delen van de uitkomsten daarvan en met de online uitzendingen van #BOOS Polertiek. Maar we voelen ook onze verantwoordelijkheid om de doelgroep van BNN op 15 maart naar de stembus te krijgen. We ondersteunen de campagne De Stembus 2017, met Tim Hofman als voorman, nu al op radio, televisie en online. Met ingang van 27 februari zullen spots op de publieke kanalen dit initiatief nog eens extra kracht bij zetten.

Aan de politiek om hierop te anticiperen, door niet alleen de ouderenthema’s belangrijk te vinden maar ook voor jong Nederland aansprekende redenen te geven hun stem meer en krachtiger dan ooit te geven en het wantrouwen te keren.

 

Gerard Timmer

Voorzitter/Algemeen Directeur BNN-VARA